وبگاه پاسخگویی به سوالات دینی هدانا

ویژگی کاندید اصلح

ویژگی کاندید اصلح

ویژگی کاندید اصلح مجلس

نمايندگان مجلس چه ويژگى هايى را بايد دارا باشند و شرايط يك نماينده مطلوب از نظر اسلام چيست؟

 

فلسفه وجودى مجلس شوراى اسلامى تحقق عينى آيه «وَ أَمْرُهُمْ شُورى بَيْنَهُمْ»[۹۱] است. قوه مقننه تبلور اراده ملت است و در نظام جمهورى اسلامى عامل مهم رشد، استقلال و آزادى امت اسلامى و داراى اختياراتى وسيع و گسترده است[۹۲]. از اين رو توجه به شرايط نمايندگانى كه زيبنده عينيت بخشيدن به پيام الهى و شايسته ملتى سرفراز و متناسب با جايگاه يادشده باشند، از اهميت فراوانى برخوردار است. در اين زمينه به پاره اى از روايات گران سنگ درباره صلاحيت هاى لازم و سپس به سخنانى از حضرت امام خمينى (رحمه الله)  در اين باب  اشاره خواهيم كرد:

يك. روايات

۱. ايمان: در تفسير فرات كوفى آمده است: از پيامبر (صلی الله علیه وآله)  سؤال شد:

«اى رسول خدا! اگر حادثه اى براى ما رخ نمود كه درباره آن آيه اى از قرآن يا سنتى از شما وجود نداشته باشد، چه كنيم؟

حضرتش فرمود: آن را در ميان مؤمنان به مشورت گذاريد ….».[۹۳]

۲. خردمندى: از پيامبر اكرم (صلی الله علیه وآله)  نقل شده است:

«با انسان خردمند رايزنى كنيد و از رأى او سرمپيچيد كه پشيمان خواهيد شد»[۹۴].

و «آن كه با خردمندان به شور بپردازد، به راه رشد و موفقيت راهنمايى خواهد شد».[۹۵]

۳. تخصص و دانايى: از پيامبر اكرم (صلی الله علیه وآله)  پرسيده شد:

«دورانديشى چيست؟ فرمود: رايزنى با صاحب نظران و پيروى از آنان».[۹۶]

۴. خيرخواهى: پيامبر (صلی الله علیه وآله)  مى فرمايد: «رايزنى با خردمندِ خيرخواه رشد و ميمنت و توفيقى از سوى خدا است …»[۹۷]

۵. خوف الهى: اميرالمؤمنين (علیه السلام)  فرمود: «در آنچه برايت رخ مى نمايد، با كسانى  مشورت كن كه از خدا خوف دارند».[۹۸]

امام صادق (علیه السلام)  هم مى فرمايد: «در امورت با كسى رايزنى كن كه خدا ترس باشد».[۹۹]

۶. تقوا و پارسايى: در روايت است: «مرد خردمند پارسا را به رايزنى طلب كه جز به نيكى سفارش نكند و مبادا با غير او مشورت كنى؛ چرا كه ناپارساى بى خرد، [ باعث] فساد دين و دنيا است».[۱۰۰]

۷. آزادگى و دين دارى

۸. دلسوزى، صميميت و برادرى

۹. رازدارى

در رابطه با موارد ياد شده، امام صادق (علیه السلام)  مى فرمايد: «مشورت ثمربخش نيست؛ جز آنكه اركان چهارگانه آن تحقّق پذيرد:

۱. طرف مشورت خردمند باشد؛

۲. آزاد مرد ديندار باشد؛

۳. صميمى و برادرسان بوده باشد؛

۴. او را از راز خود در مسئله مورد رايزنى چنان آگاه سازى كه خود آگاه هستى و او اين راز را مخفى دارد و كتمان نمايد».[۱۰۱]

ناشايستگى ها:

در نصوص دينى افزون بر شرايط و شايستگى هاى رايزنى، به ابعاد منفى و جهات سلبى آن نيز اشاره شده است؛ پاره اى از آنچه در روايات آمده، عبارت است از:

۱. ترس و بزدلى؛ ۲. بخل؛ ۳. حرص؛ در سفارشات پيامبر اكرم (صلی الله علیه وآله)  به اميرالمؤمنين (علیه السلام)  آمده است: «اى على! با انسان ترسو مشورت مكن، زيرا راه هاى گشايش را بر تو تنگ مى كند، با بخيل به رايزنى مپرداز كه تو را از هدف بازمى دارد و انسان حريص را مشاور خود مكن كه كام جويى را نزد تو بيارايد».[۱۰۲]

۴. دروغ؛ حضرت على (علیه السلام)  مى فرمايد: «از دروغگو رأى مجو كه چون سراب است. امور دسترس ناپذير را نزديك مى نماياند و امور دسترس ناپذير را نايافتنى مى نماياند».[۱۰۳]

دو. امام خمينى (رحمه الله) 

امام خمينى (رحمه الله)  همواره بر حضور پرشور مردم در انتخابات نمايندگان شايسته تأكيد فراوان داشت: «نمايندگانى متعهد، متفكر و دلسوز به ملت و خصوص طبقه مستضعف و خدمتگزار به اسلام و مسلمين در مجلس شوراى اسلامى بفرستيد»[۱۰۴].

و فرمود: «اميد است ملت مبارز متعهد با مطالعه دقيق در سوابق اشخاص و  گروه ها، آراى خود را به اشخاصى دهند كه به اسلام عزيز و قانون اساسى وفادار باشند و از تمايلات چپ و راست، برى باشند و به حسن سابقه و تعهد به قوانين اسلام و خيرخواهى امت معروف و موصوف باشند».

ايشان همچنين مى فرمايد: «بايد به اشخاصى كه احتمال انحراف در آنان مى رود رأى ندهند؛ چه احتمال انحراف عقيدتى و يا اخلاقى»[۱۰۵].

و «كسانى را انتخاب كنند كه صددرصد مسلمان و معتقد به احكام اسلام و متعهد به اجراى احكام اسلام و مخالف با مكتب هاى انحرافى و معتقد به جمهورى اسلامى باشند».[۱۰۶]

از چند سخن پيشين به دست مى آيد:

۱. بررسى سوابق و ويژگى هاى كانديداهاى مجلس لازم و بايسته است و نبايد ناآگاهانه و بدون بررسى كافى كسى را برگزيد.

۲. با احتمال انحراف عقيدتى و اخلاقى، نمى توان به كسى رأى داد. به عبارت ديگر بايد صلاحيت افراد را احراز كرد.

۳. شرايط و صلاحيت هاى لازم براى نمايندگى از ديدگاه امام خمينى (رحمه الله)  عبارت است از:

«صددرصد مسلمان بودن، نداشتن انحراف اعتقادى و مخالفت با مكاتب انحرافى، عدم انحراف اخلاقى، متفكر بودن، خيرخواهى، تعهد، دلسوزى و در خدمت اسلام و مردم بودن، وفادارى به نظام جمهورى اسلامى و قانون اساسى و پاى بندى و التزام به اجراى احكام اسلامى».

[۹۱]. شورى ۴۲، آيه ۳۸.
[۹۲]. جهت آگاهى بيشتر ر.ك: آشنايى با مجلس شوراى اسلامى، روابط عمومى مجلس شوراى اسلامى.
[۹۳]. «سئل عن النبى (صلی الله علیه وآله) : يا رسول اللّه ارأيت اذا نزل بنا امر ليس فيه كتاب و سنه منك ما نعمل؟ فقال (صلی الله علیه وآله) : اجعلوه شورى بين المؤمنين….»؛ تفسير فرات بن ابراهيم كوفى، ص ۶۱۵.
[۹۴]. «استرشدوا العاقل و لاتعصوه فتندموا»؛ بحارالانوار، ج ۷۲، ص ۱۰۵.
[۹۵]. «من شاور ذوى الالباب دُلّ على الرشاد» همان.
[۹۶]. «قيل لرسول اللّه (صلی الله علیه وآله) : ماالحزم؟ قال (صلی الله علیه وآله) ؛ مشاورة ذوى الرأى و اتباعهم»؛ همان.
[۹۷]. «مشاورة العاقل الناصح رشد و يمن و توفيق من اللّه …»؛ همان، ج ۷۲، ص ۱۰۵).
[۹۸]. «شاور فى الذين يخافون اللّه» همان.
[۹۹]. «شاور فى امرك الذين يخافون اللّه»؛ همان، ص ۹۸.
[۱۰۰]. «استشر العاقل من الرجال الورع فانه لايأمر الا بخير و اياك و الخلاف فان خلاف الورع العاقل مفسدة فى الدين و الدنيا». همان، ص ۱۰۰
[۱۰۱]. «ان المشورة لاتكون الا بحدودها الاربعة … فاوله ان يكون الذى تشاوره عاقلا و الثانية ان يكون حرا متدينا و الثالثة ان يكون صديق و اخيا و الرابعة ان تطلعه على سرك فيكون علمه به كعلمك ثم يسّر ذلك و يكتمه»؛ مكارم الاخلاق، ج ۲، ص ۸۰).
[۱۰۲]. «يا على لاتشاور جبانا فانه يضيق عليك المخرج و لاتشاور البخيل فانه يقصر بك عن غايتك و لاتشاور حريصا فانه يزين لك شرها»؛ علل الشرايع، ۵۵۹.
[۱۰۳]. «لا تستشر الكذاب فانه كالسراب يقرب عليك البعيد و يبعّد عليك القريب»؛ غررالحكم، ش ۱۰۳۵۱.
[۱۰۴]. آشنايى با مجلس شوراى اسلامىپيام ۲۸ بهمن س۳۵۸، ص ۱۳.
[۱۰۵]. همان، ۲۱ اسفند ۱۳۵۸ ص ۱۴؛ ۱۷ ارديبهشت ۳۵۹.
[۱۰۶]. همان.

منبع: سایت هدانا برگرفته از پرسش ها و پاسخ ها «ولایت فقیه و جمهوری اسلامی ایران .»

حتما بخوانيد

ویژه نامه سیاست و حکومت دینی

 

نظر مخاطبان درباره این مطلب:

دیدگاه های ارسال شده توسط شما، پس از تایید توسط سایت هدانا منتشر خواهد شد.

آدرس ایمیل شما به صورت عمومی نشان داده نخواهد شد.