وبگاه پاسخگویی به سوالات دینی هدانا

راه رقت قلب در عزاداری

راه رقت قلب در عزاداری ها

چه كنم در هنگام عزادارى و ذكر مصيبت قلب من بشكند و اشك بريزم؟

اولاً، خود حالت تباكى و حزن و اندوه داشتن در هنگام ذكر مصيبت، امرى ارزشمند است چنان كه در روايات بدان تصريح شده است.(۱)

ثانياً، منشأ گريه ارزشى، معرفت است ازاين‏رو اگر احساس مى‏كنيم كه در هنگام ذكر مصيبت، حالت گريه نداشته و اشكى از چشمانمان جارى نمى‏شود، حتى قلبمان نيز متأثر و اندوهگين نمى ‏گردد- البته به شرط آن كه مطمئن باشيم نداشتن اشك ريشه در عوارض جسمانى ندارد- بايد زمينه‏هاى ايجاد و توسعه معرفت به اهل‏بيت (ع) را در خود تقويت كرده و موانع معرفت را از ميان برداريم.

زمينه‏ هاى ايجاد و توسعه معرفت به اهل‏ البيت (ع) عبارت است از:

۱ مطالعه تاريخ زندگانى آنان،

۲ مطالعه و تفكّر در سخنان ايشان،

۳ شناخت خدا زيرا آنان تجلى‏گاه اوصاف الهى‏اند وبا شناخت خدا و اوصاف او، مى‏توان فضايل آنان را دريافت.(۲)

موانع معرفت عمدتاً به عملكرد ما برگشته، موجب قساوت قلب مى‏شود(۳) و موجب مى‏گردد كه حتى احساسات و عواطف ما در سيطره عقل ما نباشد. اين موانع عبارتند از:

۱ زياد سخن گفتن درغير ذكر خدا(۴)،

۲ گناه زياد(۵)،

۳ آرزوى زياد(۶)،

۴ گوش سپارى به امور لهو(۷)،

۵ جمع كردن مال‏(۸)،

۶ ترك عبادات‏(۹)،

۷ همنشينى با افراد گمراه و ستمگر(۱۰)،

۸ همنشينى با افراد فرومايه و پست‏(۱۱)،

۹ خنده زياد(۱۲).

براى از بين رفتن قساوت قلب، در روايات امورى ذكر شده كه مهم‏ترين آنها عبارت است از:

۱ ياد مرگ‏(۱۳)،

۲ پند و اندرز(۱۴)،

۳ تفكر در آيات الهى، قيامت و حال خويشتن‏(۱۵)،

۴ همنشينى با انديشمندان‏(۱۶)،

۵ معاشرت با اهل فضل‏(۱۷)،

۶ گفت و گوى علمى‏(۱۸)،

۷ اطعام تهى‏دستان‏(۱۹)،

۸ مهربانى و محبت به ايتام‏(۲۰)،

۹ ذكر خدا(۲۱)،

۱۰ ذكر فضايل و مناقب و مصائب اهل‏بيت (ع)(۲۲)،

۱۱ قرائت قرآن‏(۲۳)،

۱۲ استغفار(۲۴).

مهم‏تر از تمامى اين امور، آن است كه از خداوند متعال عاجزانه بخواهيم: به ما چشم اشك‏بار عنايت كند و در اين ميان، اهل‏بيت (ع) را واسطه قرارداده و از خود آنان نيز استمداد جوييم.

چون زتنهايى تو نوميدى شوى‏
 
زير سايه يار خورشيدى شوى‏
 

رو بجو يار خدايى را تو زود
 
چون چنان كردى خدا يار تو بود
 

(۲۵)

(۱) خصائص الحسينيه، ص ۱۴۲ و وسائل‏الشيعه، ج ۴، ص ۱۱۲۱، ص. ۱۱۲۴
(۲) نگا: آيين مهرورزى، بخش محبت به اهل‏بيت (ع).
(۳) «من علامات الشقاء جمود العين» [حضرت رسول (ص)]، ميزان‏الحكمه، ج ۱، ص ۴۵۵، روايت ۱۸۴۵ و قال على (ع): «ما جفت الدموع الا لقسوه القلوب و ما قست القلوب الالكثره الذنوب». [همان، ص ۴۵۵، روايت. [۱۸۴۰۶
(۴) بحارالانوار، ج ۷۱، ص. ۲۸۱
(۵) همان، ج ۷۰، ص. ۵۵
(۶) همان، ج ۷۸، ص. ۸۳
(۷) بحارالانوار، ج ۷۵، ص. ۳۷۰
(۸) مستدرك‏الوسائل، ج ۲، ص. ۳۴۱
(۹) تنبيه الخواطر، ص. ۳۶۰
(۱۰) بحارالانوار، ج ۱، ص. ۲۰۳
(۱۱) همان، ج ۷۷، ص. ۴۵
(۱۲) همان جا.
(۱۳) همان، ج ۱۴، ص. ۳۰۹
(۱۴) همان، ج ۷۷، ص. ۱۹۹
(۱۵) همان، ج ۷۸، ص. ۱۱۵
(۱۶) همان، ص. ۳۰۸
(۱۷) معجم الفاظ غررالحكم، ص. ۸۶۳
(۱۸) بحارالانوار، ج ۱، ص. ۲۰۳
(۱۹) مشكاه‏الانوار، ص. ۱۰۷
(۲۰) همانجا.
(۲۱) نهج‏البلاغه، خ. ۲۲۲
(۲۲) همانجا.
(۲۳) همان، خ. ۱۷۶
(۲۴) بحارالانوار، ج ۹۳، ص. ۲۸۴
(۲۵) مثنوى، دفتر ۲، ابيات ۲۲ و. ۲۳

پرسمان

نظر مخاطبان درباره این مطلب:

دیدگاه های ارسال شده توسط شما، پس از تایید توسط سایت هدانا منتشر خواهد شد.

آدرس ایمیل شما به صورت عمومی نشان داده نخواهد شد.