وبگاه پاسخگویی به سوالات دینی هدانا

آيا از مردان حاضر در كربلا غير از امام سجاد(ع) شخص يا اشخاص ديگرى زنده ماندند يا خير؟

0

آيا از مردان حاضر در كربلا غير از امام سجاد(ع) شخص يا اشخاص ديگرى زنده ماندند يا خير؟

با مراجعه به منابع تاريخى، مى‏توان زنده ماندن عده‏اى را به دست آورد، در دو بخش بنى هاشم و اصحاب ديگر معرفى مى‏كنيم:

يك. بنى هاشم:

1 امام سجاد (ع)

2 حسن بن حسن معروف به حسن مثنّى

او در روز عاشورا در حالى‏كه مجروح بود، اسير شد و در حالى‏كه اسماء بن خارجه قصد كشتن او را داشت، عمربن سعد نگذاشت كشته شود. او با فاطمه دختر امام حسين (ع) ازدواج كرد و در 35 سالگى دار فانى را وداع گفت. او مدتى متولى اوقاف و صدقات حضرت على (ع) بود.(1)

حسن بن حسن پدر عبدالله بن حسن (معروف به عبدالله محض)، پدر محمد بن عبدالله (معروف به نفس زكيه) است و به جهت آنكه اولين علوى‏اى بود كه از پدر و مادر علوى به دنيا آمده بود، به اين لقب ملقب شد.

3 زيد بن حسن (ع)

او نيز از فرزندان امام حسن (ع) بود كه بعضى منابع، گزارش حضور او را در كربلا ذكر كرده‏اند.(2) او مدّت نود سال زيست و از بزرگان بنى‏هاشم به حساب مى‏آمد كه مدّت‏ها متولّى صدقات پيامبر اكرم (ص) بود.(3)

4 عمرو (عمر) بن حسن (ع)

گزارش حضور او در كربلا و زنده ماندنش پس از اين واقعه در بعضى از منابع ذكر شده است.(4)

5 محمد بن عقيل

6 قاسم بن عبدالله بن جعفر(5)

دو. اصحاب ديگر:

1 عقبه بن سمعان

او غلام رباب همسر امام حسين (ع) بود كه در روز عاشورا اسير گرديد و به نزد عمر بن سعد برده شد. هنگامى كه عمر شنيد او برده است، دستور آزادى او را داد.(6)

2 ضحاك بن عبدالله مشرقى

او با امام حسين (ع) چنين شرط كرده بود: تا مادامى كه آن حضرت يار و ياورى دارد، در كنار او باشد و هنگامى كه امام (ع) تنها شد، بتواند آن حضرت را ترك كند. از اين رو در روز عاشورا و در آخرين لحظات به نزد امام (ع) آمد و شرط خود را يادآور شد. امام (ع) او را تصديق كرده اما پرسيد: چگونه خود را نجات مى‏دهى؟ سپس فرمود: اگر بتوانى خود را نجات دهى، از نظر من مانعى ندارد.

او پس از شنيدن اين سخن، سوار بر اسب خود شد و با جنگ و كشتن دو نفر از سپاه دشمن و شكافتن صف آنها، توانست به طور معجزه‏ آسا خود را نجات دهد.(7) مورخان بعدها از او به عنوان يكى از راويان حوادث مختلف عاشورا بهره بردند.(8)

3 غلام عبدالرحمن بن عبدالله انصارى

او در صحنه كربلا حضور داشته و ناقل برخى از روايات بوده است. او مى‏گويد: هنگامى كه ديدم ياران كشته شدند، من از صحنه فرار كرده و خود را نجات دادم.(9)

4 مرقع بن ثمامه اسدى

5 مسلم بن رباح مولى على‏(10)

همان‏گونه كه ذكر شد، تعداد فراوانى از روايات واقعه كربلا كه در كتاب‏هاى تاريخى به يادگار مانده، با واسطه يا بى‏واسطه از اين افراد نقل شده است.

با مراجعه به منابع تاريخى، مى‏توان زنده ماندن عده‏اى را به دست آورد، در دو بخش بنى هاشم و اصحاب ديگر معرفى مى‏كنيم:

يك. بنى هاشم:

1 امام سجاد (ع)

2 حسن بن حسن معروف به حسن مثنّى

او در روز عاشورا در حالى‏كه مجروح بود، اسير شد و در حالى‏كه اسماء بن خارجه قصد كشتن او را داشت، عمربن سعد نگذاشت كشته شود. او با فاطمه دختر امام حسين (ع) ازدواج كرد و در 35 سالگى دار فانى را وداع گفت. او مدتى متولى اوقاف و صدقات حضرت على (ع) بود.(11). 167

حسن بن حسن پدر عبدالله بن حسن (معروف به عبدالله محض)، پدر محمد بن عبدالله (معروف به نفس زكيه) است و به جهت آنكه اولين علوى‏اى بود كه از پدر و مادر علوى به دنيا آمده بود، به اين لقب ملقب شد.

3 زيد بن حسن (ع)

او نيز از فرزندان امام حسن (ع) بود كه بعضى منابع، گزارش حضور او را در كربلا ذكر كرده‏اند.(12). 109 او مدّت نود سال زيست و از بزرگان بنى‏هاشم به حساب مى‏آمد كه مدّت‏ها متولّى صدقات پيامبر اكرم (ص) بود.(13). 165

4 عمرو (عمر) بن حسن (ع)

گزارش حضور او در كربلا و زنده ماندنش پس از اين واقعه در بعضى از منابع ذكر شده است.(14). 109

5 محمد بن عقيل

6 قاسم بن عبدالله بن جعفر(15). 109

دو. اصحاب ديگر:

1 عقبه بن سمعان

او غلام رباب همسر امام حسين (ع) بود كه در روز عاشورا اسير گرديد و به نزد عمر بن سعد برده شد. هنگامى كه عمر شنيد او برده است، دستور آزادى او را داد.(16). 454

2 ضحاك بن عبدالله مشرقى

او با امام حسين (ع) چنين شرط كرده بود: تا مادامى كه آن حضرت يار و ياورى دارد، در كنار او باشد و هنگامى كه امام (ع) تنها شد، بتواند آن حضرت را ترك كند. از اين رو در روز عاشورا و در آخرين لحظات به نزد امام (ع) آمد و شرط خود را يادآور شد. امام (ع) او را تصديق كرده اما پرسيد: چگونه خود را نجات مى‏دهى؟ سپس فرمود: اگر بتوانى خود را نجات دهى، از نظر من مانعى ندارد.

او پس از شنيدن اين سخن، سوار بر اسب خود شد و با جنگ و كشتن دو نفر از سپاه دشمن و شكافتن صف آنها، توانست به طور معجزه‏آسا خود را نجات دهد.(17). 569 مورخان بعدها از او به عنوان يكى از راويان حوادث مختلف عاشورا بهره بردند.(18)

3 غلام عبدالرحمن بن عبدالله انصارى

او در صحنه كربلا حضور داشته و ناقل برخى از روايات بوده است. او مى‏گويد: هنگامى كه ديدم ياران كشته شدند، من از صحنه فرار كرده و خود را نجات دادم.(19). 422

4 مرقع بن ثمامه اسدى

5 مسلم بن رباح مولى على‏(20). 338

همان‏گونه كه ذكر شد، تعداد فراوانى از روايات واقعه كربلا كه در كتاب‏هاى تاريخى به يادگار مانده، با واسطه يا بى‏واسطه از اين افراد نقل شده است.

(1) بحارالانوار، ج 44، ص 166 و. 167
000 (2) مقاتل الطالبيين، ص 119 به نقل از: شهيد جاويد، ص. 109
000 (3) بحارالانوار، ج 44، ص 163-. 165
000 (4) تاريخ طبرى، ج 4، ص 359 به نقل از: شهيد جاويد، ص. 109
000 (5) سير اعلام النيلاء، ج 3، ص 203 به نقل از: شهيد جاويد، ص. 109
000 (6) وقعه الطف، مقدمه، ص 32 به نقل از: تاريخ طبرى، ج 5، ص. 454
000 (7) الكامل فى التاريخ، ج 2، ص. 569
000 (8) وقعه الطف، ص 34 و 35 (مقدمه).
000 (9) وقعه الطف، ص 35 مقدمه به نقل از: تاريخ طبرى، ج 5، ص 421 و. 422
000 (10) شهيد جاويد، ص 109 به نقل‏از: تاريخ طبرى، ج 4، ص 347 و تهذيب تاريخ ابن‏عساكر، ج 4، ص. 338
000 (11) بحارالانوار، ج 44، ص 166 و
000 (12) مقاتل الطالبيين، ص 119 به نقل از: شهيد جاويد، ص‏
000 (13) بحارالانوار، ج 44، ص 163-
000 (14) تاريخ طبرى، ج 4، ص 359 به نقل از: شهيد جاويد، ص‏
000 (15) سير اعلام النيلاء، ج 3، ص 203 به نقل از: شهيد جاويد، ص‏
000 (16) وقعه الطف، مقدمه، ص 32 به نقل از: تاريخ طبرى، ج 5، ص‏
000 (17) الكامل فى التاريخ، ج 2، ص‏
000 (18) وقعه الطف، ص 34 و 35 (مقدمه).
000 (19) وقعه الطف، ص 35 مقدمه به نقل از: تاريخ طبرى، ج 5، ص 421 و
000 (20) شهيد جاويد، ص 109 به نقل‏از: تاريخ طبرى، ج 4، ص 347 و تهذيب تاريخ ابن‏عساكر، ج 4، ص/ پرسمان.

نظر مخاطبان درباره این مطلب:

دیدگاه های ارسال شده توسط شما، پس از تایید توسط سایت هدانا منتشر خواهد شد.

آدرس ایمیل شما به صورت عمومی نشان داده نخواهد شد.