وبگاه پاسخگویی به سوالات دینی هدانا

حکم ارشاد جاهل به حکم یا موضوع 

حکم ارشاد جاهل به حکم یا موضوع

 

مطابق نظر آيت الله خامنه ای
مطابق نظر آيت الله خامنه ای

سوال: آیا ارشاد جاهل در موارد جهل به حکم واجب است؟ مثلا در ازدواج با محارم که شخص نمی داند اما دیگری اطلاع دارد، آیا اطلاع دادن واجب است؟

پاسخ:

موارد یکسان نیست و در امور خطیره نهی از منکر لازم است.

منبع: استفتاء سایت هدانا از دفتر استفتائات آیت الله العظمی خامنه ای

اگر شخصی باعث به گناه افتادن دیگری نمی‌‌شود، ولی کسی را در حال ارتکاب حرام می‌بیند و مانع او نمی‌شود:

۱. ارتکاب حرام به‌‌خاطر جهل به حکم است ← بر مکلّف اظهار و اعلام حکم شرعی واجب است.
•مثال: کسی‌‌‌‌ که با تیمم نماز می‌‌خواند، درحالی‌‌که آب وجود دارد و نمی‌داند با وجود آب، تیمّم باطل است. یا نمی‌داند هنگام زلزله نماز آیات واجب می‌‌شود یا حرمت فقّاع را نمی‌‌داند، یا نمی‌‌داند نظر به برخی از نامحرم‌‌هایی که در معاشرت‌‌های خانوادگی متداول است، حرام است. همۀ اینها از موارد جهل به حکم کلّی الهی است که اعلام آن واجب است. (مکاسب محرمه، ج۷۸، ص۵و۹)
۲. به‌‌خاطر جهل به موضوع است:
الف) موضوع در شریعت اسلام از موضوعات مهم است که خداوند به هیچ وجه راضی به ابتلای مکلّف به آن نیست، مثل جان انسان‌‌ یا اعراض (آبرو و حیثیّت مؤمن) و همچنین اموال او ← بر مکلّف اظهار و اعلام واجب است. (مکاسب محرمه، ج۷۹، ص۲)

• مثال: مال کسی را بدون اینکه بداند غصب است، تصرّف می‌کند، یا به خیال اینکه فردی مهدورالدّم است، می‌خواهد او را به قتل برساند، یا می‌‌خواهد خواهر رضاعی‌‌اش را -بدون این‌‌که بداند خواهرش است- به عقد خود درآورد. (مکاسب محرمه، ج۷۹، ص۲)

ب) موضوع از موضوعات مهم نیست ← اعلام واجب نیست؛ مثل احکامی‌‌که جاهل در آنها معذور است. (مکاسب محرمه، ج۷۹، ص۳)

مسئله
در موارد شک در اهمیت موضوع احتیاط واجب اظهار و اعلام است. (مکاسب محرمه، ج۷۹، ص۳)

منبع: سایت هدانا برگرفته از استفتائات آیت الله العظمی خامنه ای.


طبق نظر آيت الله مكارم شيرازي

حضرت آیت الله مکارم شیرازی

حکم ارشاد جاهل به حکم یا موضوع 

پرسش :آیا ارشاد جاهل در موارد جهل به حکم واجب و در موارد جهل به موضوع جایز یا مستحب است؟

پاسخ :در موارد جهل به حکم واجب است و در جهل به موضوع لازم نیست مگر اینکه موضوع خطرناکی باشد.

منبع: سایت هدانا برگرفته از استفتائات آیت الله العظمی مکارم شیرازی

 

حتما بخوانيد

ویژه نامه و بخش احکام جامع سایت هدانا

 

 

نظر مخاطبان درباره این مطلب:

دیدگاه های ارسال شده توسط شما، پس از تایید توسط سایت هدانا منتشر خواهد شد.

آدرس ایمیل شما به صورت عمومی نشان داده نخواهد شد.

2 نظرات
  1. fm می گوید

    آیا ارشاد به موضوع هم واجب است؟

    1. حجت الاسلام مهدی یوسف وند می گوید

      سلام علیکم
      در موارد جهل به حکم واجب است و در جهل به موضوع لازم نیست مگر اینکه موضوع خطرناکی باشد.
      ضمنا امر به معروف و نهی از منکر با بودن شرایط نیز واجب است.
      وفقکم الله لکل خیر