شک در انجام رکن یا غیر رکن نمازReviewed by مهدي يوسف وند on May 7Rating: 3.0

شک در انجام رکن یا غیر رکن نماز

رساله توضيح المسائل نماز

 [ اگر شک کند که یکی از رکنهای نماز را به جا آورده یا نه]

مسأله 1174 اگر شک کند که یکی از رکنهای نماز را به جا آورده یا نه، چنانچه مشغول کاری که بعد از آن است نشده، باید آن را به جا آورد، مثلًا اگر پیش از خواندن تشهد شک کند که دو سجده را به جا آورده یا نه، باید به جا آورد و چنانچه بعد یادش بیاید که آن رکن را به جا آورده بوده، چون رکن زیاد شده نمازش باطل است (1).

(1) (سیستانی:) بنا بر احتیاط لازم.

(مکارم:) مسأله هر گاه قبل از گذشتن محل ّ، شک کند و برگردد و به جا آورد، بعد معلوم شود آن جزء را انجام داده بود و بار دوّم اضافه بوده، اگر رکن باشد نمازش باطل می شود و اگر رکن نباشد صحیح است.

(زنجانی:) مسأله اگر قبل از سجده شک کند که رکوع نماز را به جا آورده یا نه، و آن را به جا آورد و بعد یادش بیاید که رکوع کرده بود؛ چون رکوع زیاد شده، نمازش باطل است، و اگر پیش از خواندن تشهد شک کند که دو سجده را به جا آورده یا نه، و آنها را به جا آورد و بعد یادش بیاید که دو سجده انجام داده بوده، دو سجده زیاد کرده که حکم آن در مسأله [1109] گذشت.

[اگر شک کند عملی را که رکن نیست به جا آورده یا نه]

مسأله 1175 اگر شک کند عملی را که رکن نیست به جا آورده یا نه، چنانچه مشغول کاری که بعد از آن است نشده، باید آن را به جا آورد؛ مثلًا اگر پیش از خواندن سوره شک کند که حمد را خوانده یا نه، باید حمد را بخواند و اگر بعد از انجام آن یادش بیاید که آن را به جا آورده بوده چون رکن زیاد نشده، نماز صحیح است.

(مکارم:) رجوع کنید به ذیل مسأله (1174).

(زنجانی:) مسأله اگر شک کند عملی را که رکن نیست به جا آورده یا نه، و از آنجا که مشغول کار بعد از آن نشده آن را به جا بیاورد؛ مثلًا پیش از خواندن سوره شک کند که حمد را خوانده یا نه، و حمد را بخواند، اگر چه بعد از انجام آن یادش بیاید که آن را به جا آورده بوده، نمازش صحیح است.

[اگر شک کند که رکنی را به جا آورده یا نه]

مسأله 1176 اگر شک کند که رکنی را به جا آورده یا نه، چنانچه مشغول تشهد است اگر شک کند که دو سجده را به جا آورده یا نه (1)، باید به شک خود اعتنا نکند و اگر یادش بیاید که آن رکن را به جا نیاورده (2)، در صورتی که مشغول رکن بعد نشده باید آن را به جا آورد و اگر مشغول رکن بعد شده نمازش باطل است (3) مثلًا اگر پیش از رکوع رکعت بعد یادش بیاید که دو سجده را به جا نیاورده، باید به جا آورد و اگر در رکوع یا بعد از آن یادش بیاید، نمازش باطل است (4).

(1) (فاضل:) اگر شک کند که رکنی را به جا آورده یا نه، چنانچه مشغول کاری که بعد از آن است شده، نباید به شک خود اعتنا کند مثلًا اگر مشغول تشهد است و شک کند که دو سجده را به جا آورده یا نه..

(2) (خوئی، تبریزی، سیستانی:) اگر شک کند که رکنی را به جا آورده یا نه، مثلًا مشغول تشهد است اگر شک کند که دو سجده را به جا آورده یا نه و به شک خود اعتنا نکند و بعداً یادش بیاید که آن رکن را به جا نیاورده..

(3) (سیستانی:) بنا بر احتیاط لازم..

(4) (سیستانی:) چنانکه گفته شد.

(مکارم:) مسأله هر گاه بعد از گذشتن محل ّ، شک کند و طبق دستور، اعتنا نکرده و بگذرد، بعد متوجّه شود که آن عمل مشکوک را انجام نداده، هر گاه وارد رکن بعد نشده، باید برگردد و به جا آورد و اگر وارد رکن بعد شده، نمازش صحیح است، مگر آن که جزءِ مشکوکی که ترک شده رکن باشد.

(زنجانی:) مسأله اگر بعد از گذشتن محل رکوع و سجده شک کند که آن را به جا آورده یا نه، و به شک خود اعتنا نکند و بعد یادش بیاید که آن را به جا نیاورده، باید به دستوری که برای فراموشی رکوع و سجده در مسأله [1109] گفته شد عمل کند.

[اگر شک کند عملی را که رکن نیست به جا آورده یا نه]

مسأله 1177 اگر شک کند عملی را که رکن نیست به جا آورده یا نه چنانچه مشغول کاری که بعد از آن است شده، باید به شک خود اعتنا نکند، مثلًا موقعی که مشغول خواندن سوره است، اگر شک کند که حمد را خوانده یا نه، باید به شک خود اعتنا نکند و اگر بعد یادش بیاید که آن را به جا نیاورده در صورتی که مشغول رکن بعد نشده، باید به جا آورد (1) و اگر مشغول رکن بعد شده نمازش صحیح است. بنا بر این اگر مثلًا در قنوت یادش بیاید که حمد را نخوانده، باید بخواند (2) و اگر در رکوع یادش بیاید نماز او صحیح است (3).

(1) (سیستانی:) باید آن را و آن چه بعد از آن است به جا آورد..

(2) (سیستانی:) باید حمد و سوره را بخواند..

(3) (فاضل:) ولی بنا بر احتیاط مستحب دو سجده سهو برای حمد که نخوانده به جا آورد و اگر واجبی که نخوانده تشهّد یا سجده باشد قضای آن را واجب است انجام دهد و بعد از آن دو سجده سهو به جا آورد. (مکارم:) رجوع کنید به ذیل مسأله 1176.

(زنجانی:) مسأله اگر شک کند عملی را که رکن نیست به جا آورده یا نه، و از آنجا که مشغول کار بعد از آن شده به شک خود اعتنا نکند؛ مثلًا موقعی که مشغول خواندن سوره است، شک کند که حمد را خوانده یا نه، و به شک خود اعتنا نکند و بعد یادش بیاید که آن را به جا نیاورده، در صورتی که مشغول رکن بعد نشده باید آن را به جا آورد و اگر مشغول رکن بعد شده نمازش صحیح است، بنا بر این اگر مثلًا در قنوت یادش بیاید که حمد را نخوانده، باید بخواند و اگر در رکوع یادش بیاید نمازش صحیح است، ولی اگر در تشهد آخر نماز متوجه شود که سجده آخر نماز را فراموش کرده، به احتیاط واجب نماز را تمام کرده و پس از سلام سجده را قضا نموده و نماز را نیز دوباره بخواند.

  • توضیح المسائل مراجع مطابق با فتاوای سیزده نفر از مراجع معظم تقلید/ متن اصلی از رساله امام خمینی و مُحشی حضرات آیات: سیستانی، صافی گلپایگانی، مکارم شیرازی، نوری همدانی، شبیری زنجانی، بهجت،فاضل،  اراکی، خویی، گلپایگانی، تبریزی.

لینک کوتاه مطلب:  http://goo.gl/tQ51Bt

*- ضمنا شما می توانید از اینجا مشترک  خبرنامه سایت شوید و جدید ترین مطالب را دریافت کنید.

حتما بخوانيد

ويژه نامه احكام نماز



کلید: شک در انجام رکن یا غیر رکن نماز شک در انجام رکن یا غیر رکن نماز شک در انجام رکن یا غیر رکن نماز شک در انجام رکن یا غیر رکن نماز شک در انجام رکن یا غیر رکن نماز شک در انجام رکن یا غیر رکن نماز شک در انجام رکن یا غیر رکن نماز شک در انجام رکن یا غیر رکن نماز شک در انجام رکن یا غیر رکن نماز شک در انجام رکن یا غیر رکن نماز شک در انجام رکن یا غیر رکن نماز

این مطلب را به دوستان خود معرفی کنید:
افسرانفیس نماکلوب