نفقه چیستReviewed by مهدي يوسف وند on Nov 10Rating: 3.0

نفقه چیست

نفقه

پرسش 10 . نفقه چيست و نفقه زن شامل چه چيزهايى مى شود؟

«نفقه» عبارت است از هزينه زندگى زن و نزديكان (مانند فرزندان، نوه ها،  پدر و مادر و اجداد).

نفقه زن ـ كه تأمين آن بر عهده شوهر است ـ عبارت است از: تهيه غذا،  پوشاك، وسايل زندگى، هزينه معالجه و درمان و مسكن (در حد متعارف و  مناسب با شأن زن).[1]

مخارج غيرضرورى

پرسش 18 . آيا علاوه بر نفقه و نيازهاى ضرورى زن، نيازهاى ديگر او نيز  ـ از قبيل خريد كتاب ـ بر شوهر واجب است؟

همه مراجع: خير، تأمين نيازهاى ياد شده، براى شوهر واجب نيست. [2]

وجوهات شرعيه زن

پرسش 17 . آيا بدهى هاى شرعى زن – از قبيل كفّاره، خمس، رد مظالم و… –  بر عهده شوهر است؟

همه مراجع: خير، پرداخت اين نوع بدهى ها، بر شوهر واجب نيست و اگر زن  مال دارد، بايد خودش بدهد. در غير اين صورت، تكليفى ندارد.[3]

  • [1]. امام، تحريرالوسيلة، ج 2، النفقات، م 8 ؛ صافى، هدايه العباد، ج 2، النفقات، م 8 ؛ تبريزى،  منهاج الصالحين، ج 2، النفقات ؛ وحيد، منهاج الصالحين، ج 3، النفقات ؛ فاضل، جامع المسائل، ج 2، س 1310 ؛ سيستانى، منهاج الصالحين، ج 3، م 420 ؛ مكارم، توضيح المسائل، م 2062 ؛ نورى، توضيح المسائل، م 2408 ؛ بهجت، توضيح المسائل،م 1897 ؛ خامنه اى، استفتائات، س 383.
  • [2]. امام، استفتائات، ج 3، احكام نفقه، س 15 ؛ فاضل، جامع المسائل، ج 1، س 1693، و ج 2، س 1310 و  1311 ؛ مكارم، استفتائات، ج 1، س 846 ؛ تبريزى، منهاج الصالحين، ج 2، النفقات ؛ وحيد، منهاج الصالحين، ج 3، النفقات ؛ صافى، هدايه العباد، ج 2، النفقات، م 8 ؛ بهجت، توضيح المسائل، م 1897 ؛ نورى، توضيح المسائل، م 2408 ؛ دفتر: خامنه اى ؛ سيستانى، منهاج الصالحين، ج 3، م 420.
  • [3]. فاضل، جامع المسائل، ج 2، س 1313 ؛ سيستانى، منهاج الصالحين، ج 3، م 428 و دفتر: همه مراجع.(احكام روابط زن و شوهر، پرسمان).

رساله توضيح المسائل زن و شوهر
[مسأله 2412]

مسأله 2412 زنی که عقد دائمی شده نباید بدون اجازه شوهر از خانه بیرون رود و باید خود را برای هر لذّتی (1) که او می خواهد، تسلیم نماید و بدون عذر شرعی از نزدیکی کردن او جلوگیری نکند. و اگر در اینها از شوهر اطاعت کند، تهیه غذا و لباس و منزل او و لوازم دیگری که در کتب ذکر شده بر شوهر واجب است (2) و اگر تهیّه نکند، چه توانایی داشته باشد یا نداشته باشد، مدیون زن است .

(1) (نوری ): برای هر کامیابی جنسی .. (فاضل ): برای هر لذّت متعارفی ..

(2) (اراکی ): تهیه غذا و لباس و منزل و لوازم دیگر او بر شوهر واجب است و اگر تهیّه نکند به تفصیلی که در کتب مفصل ذکر شده مدیون زن است .

(گلپایگانی )، (صافی ): تهیه غذا و لباس و منزل او بر شوهر واجب است ..

(خوئی )، (تبریزی ): مسأله زنی که عقد دائمی شده احتیاط در آن است که بدون اجازه شوهر برای کارهای جزئی نیز از خانه بیرون نرود هر چند با حق ّ شوهر منافات نداشته باشد و باید خود را برای هر لذتی که او می خواهد، تسلیم نماید و بدون عذر شرعی از نزدیکی کردن او جلوگیری نکند و تهیه غذا و لباس و منزل زن ( (خوئی ): ما دامی که بدون عذر از منزل او بیرون نرفته ) بر شوهر واجب است و اگر تهیّه نکند چه توانایی داشته باشد یا نداشته باشد، مدیون زن است .

(سیستانی ): مسأله زنی که عقد دائم شده حرام است بدون اجازه شوهر از خانه بیرون برود هر چند با حق ّ شوهر هم منافات نداشته باشد، مگر اینکه ضرورتی ایجاب کند یا ماندن در خانه برای او حرجی باشد یا مسکن مناسب او نباشد و باید خود را برای لذّتهای جنسی که حق ّ همسر است هر وقت که او می خواهد، تسلیم نماید و بدون عذر شرعی از نزدیکی کردن او جلوگیری نکند و تهیه غذا و لباس و منزل زن و تهیه احتیاجاتش بر شوهر واجب است و اگر تهیّه نکند چه توانایی داشته باشد یا نداشته باشد، مدیون زن است . و همچنین از حقوق زن است که مرد او را مورد اذیت و آزار قرار ندهد و با او بدون وجه شرعی ، تندی و خشونت نکند.

(مکارم ): مسأله زنی که عقد دائم شده بنا بر احتیاط نباید بدون اجازه شوهر از خانه بیرون رود، یا کاری در خارج خانه انتخاب کند (خواه اجازه لفظی باشد و یا از قرائن معلوم شود که او راضی است ) و بدون عذر شرعی از نزدیکی کردن او جلوگیری نکند؛ بر شوهر نیز واجب است که غذا و لباس و منزل و لوازم دیگر را مطابق معمول برای او تهیّه کند ( حتی هزینه طبیب و دارو و مانند آن ) و اگر تهیّه نکند بنا بر احتیاط بدهکار او خواهد بود، خواه توانایی داشته باشد یا نه .

(زنجانی ): مسأله زنی که عقد دائمی شده نباید بی عذر شرعی بدون اجازه شوهر از خانه بیرون رود و باید خود را برای هر لذّتی که او می خواهد و عذر شرعی برای زن در اجتناب آن نیست ، تسلیم نماید و اگر در اینها از شوهر اطاعت کند، تهیه غذا و لباس و منزل و سایر لوازم منزل او (با در نظر گرفتن شؤون زن ) بر شوهر واجب است ، و اگر تهیّه نکند؛ چه توانایی داشته باشد یا نداشته باشد، مدیون زن است .

[مسأله 2413]

مسأله 2413 اگر زن در کارهایی که در مسأله پیش گفته شد اطاعت شوهر را نکند (1) گناه کار است و حق ّ غذا و لباس و منزل (2) و همخوابی ندارد ولی مهر او از بین نمی رود.

(1) (خوئی )، (تبریزی ): حق ّ همخوابی ندارد و گناه کار است و مشهور فرموده اند که حق ّ غذا و لباس و منزل نیز ندارد. ولی این حکم مادامی که زن نزد شوهر است محل ّ اشکال است . و امّا مهر او، بدون اشکال از بین نمی رود.

(زنجانی ): بدون عذر شرعی اطاعت شوهر نکند .. (2) (زنجانی ): و سایر لوازم ..

(سیستانی ): مسأله اگر زن به وظائف زناشویی خود در برابر شوهر هیچ عمل نکند، حق ّ غذا و لباس و منزل بر او ندارد، هر چند نزد او بماند و اگر گاهی از تسلیم در برابر خواسته های جنسی مشروع او سرباز زند بنا بر احتیاط واجب نفقه اش ساقط نمی شود، و امّا مهر او با عدمتمکین ، به هیچ وجه ساقط نمی شود.

  • توضیح المسائل مراجع مطابق با فتاوای سیزده نفر از مراجع معظم تقلید / جلد 2 / احکام‌ نِکاح‌ ‌ یا ‌ ازدواج‌ و زناشویی‌ / احکام‌ عقد دائم‌ / [مسأله‌ 2413]

مطابق نظر آيت الله سيستاني

مطابق نظر آيت الله سيستاني

پرسش: می خواستم در مورد حدود و ثغور وظائف شوهر در مورد نفقه زن و مراقبت از او سوالی داشته باشم ؟

پاسخ: بر شوهر واجب است نفقه زن را از خوراک وپوشاک ومَسکن ودارو وسایر لوازم زندگی متعارف به نحوی که مناسب شأن اجتماعی او به اعتبار همسرش بپردازد نه به اعتبار پدرش .
 

پرسش: میزان نفقه و تامین هزینه زندگی که بر مرد نسبت به همسرش واجب است چقدر است و چگونه تعیین می گردد ؟

پاسخ: به مقدار متعارف و مناسب با شوؤن مرد و زن . استفتائات آيت الله سيستاني .

طبق نظر آيت الله مكارم شيرازي

حضرت آیت الله مکارم شیرازی

استفاده پنهانی از اموال شوهر برای تهیه جهیزیه و مخارج فرزند [نفقه]

پرسش : اگر زنی از اموال شوهر خود بدون اجازه او بردارد ولی آن اموال را در راه خانواده خرج کند مثلا برای دخترش جهیزیه بخرد، آیا اشکال دارد؟( شوهر در بعضی مسایل مثل مسئله مذکور بی تفاوت است.)
پاسخ : در صورتیکه که شوهر حاضر به پرداخت نفقه لازم نباشد و راهی جز این نیست این کار به مقدار ضرورت جایز است ولی توجه داشته باشید تهیه جهیزیه بر عهده پدر نیست هرچند سزاوار است در این راه به فرزند خود کمک کند.

نفقه پدر بزرگ و مادر بزرگ [نفقه]

پرسش : پدر بزرگ و مادر بزرگ واجب النفقه هستند ؟
پاسخ : واجب النفقه محسوب نمی شوند ولی بهتر، رعایت حال آنهاست.

هزینه ازدواج پسر [نفقه]

پرسش : آیا هزینه لازم برای ازدواج پسر جزء نفقه محسوب شده و بر عهده پدر است؟
پاسخ : جزء نفقه نیست ولی در صورتی که پسر ممکن است گرفتار گناه شود و پدر تمکن دارد احتیاط واجب آن است که پرداخت نماید.

پرداخت نفقه ی صغیر از اموال خود او [نفقه]

پرسش : برادرم فوت کرده و پدرم ولی قهری تنها فرزند او هستند (دختری پنج ساله) حقوق برادرم به صورت مساوی به حساب همسر و فرزندش واریز می شود و پدرم سهم فرزندش را برای او پس انداز می کند. همسر ایشان با وجود استطاعات مالی برای فرزندش درخواست نفقه کرده و دادگاه مبلغی را تعیین نموده است. آیا پدرم می توانند این مبلغ را از همین پس انداز به مادرش بپردازند؟
پاسخ : مانعی ندارد که از اموال صغیر برای نفقه او خرج شود.

حکم زنی که شوهرش مفقود شده است [نفقه]

پرسش : وظیفه زنى که شوهرش مفقود شده چیست و در این مدّت نفقه او از کجا تأمین مى شود؟
پاسخ : زنى که شوهرش مفقود شده است چند حالت دارد:
الف)اگر صبر کند تا خبرى آید مانعى ندارد و باید نفقه او را از مال شوهرش داد.
ب) اگر انفاق کننده اى از ولى یا غیر او باشد باید صبر کند، مگر این که عسر و حرج شدید و ضرر مهمّى حاصل شود که حاکم شرع مى تواند او را طلاق دهد.
ج) در غیر این دو صورت، رفع امر به حاکم شرع مى کند و او به مدّت 4 سال از اطراف محلّ فقدان وى تحقیق مى کند، اگر خبرى نشد نخست به ولىّ او پیشنهاد طلاق مى کند و اگر او طلاق نداد خودش طلاق مى دهد سپس عدّه وفات نگه مى دارد (هر چند کفایت عدّه طلاق رجعى نیز قوى است امّا احتیاط مهماامکن ترک نشود) و بعد شوهر مى کند. اگر شوهر اوّل مادام که در عدّه است مراجعه کرد اولى است و اگر بعد از عدّه ـ حتى قبل از ازدواج مجدّد ـ شوهر اوّل بیاید طلاق نافذ است و تنها با رضایت طرفین و عقد جدید امکان بازگشت است.

واگذاری حق انتخاب محل سکونت به زوجه [نفقه]

پرسش : در صورتى که حقّ اختیار سکنى در قباله ثبتى کاملا به زوجه تفویض شده باشد، آیا این حق علاوه بر شهر، شامل محل و منطقه محلّ سکونت نیز مى شود؟ با توجّه به این که زوج و زوجه هر دو اهل و ساکن یک شهر بوده، و در زمان عقد نیز قصد زندگى در همان شهر را داشته اند، پاسخ سؤال را مرقوم فرمایید.
پاسخ : معمولا هنگامى که مى گویند اختیار سکنى با زن است، اشاره به شهر مى باشد، مگر این که عبارت قباله دلالت بر بیشتر از این داشته باشد. و در صورت شک، تنها اختیار شهر با زوجه خواهد بود.

حق بودن و قابل اسقاط بودن نفقه [نفقه]

پرسش : در مورد نفقه لطفا حکم موارد ذیل را بیان فرمایید.
الف) نفقه زوجه حق است یا حکم؟
ب) آیا نفقه زوجه در ابتدای هر روز نسبت به همان روز قابل اسقاط است؟
ج) آیا نفقه زوجه نسبت به تمام زن مستقبل قابل اسقاط است؟
د) آیا شرط سقوط نفقه زوجه در ضمن عقد نکاح جایز است؟
پاسخ : نفقه زوجه حقّ است و می توان آن را اسقاط کرد به صورت شرط ضمن العقد یا بدون آن.

عدم توانایی زوج به پرداخت مهریه و نفقه [نفقه]

پرسش : اگر زوج نسبت به پرداخت مهر معسر باشد تکلیف ازدواج چیست؟ و نیز اگر زوج نسبت به پرداخت نفقه معسر باشد تکلیف ازدواج چیست؟ آیا زوجه حق فسخ ازدواج را دارد یا خیر؟
پاسخ : نسبت به پرداخت مهریه حق فسخ ندارد اما اگر نفقه را نپردازد و زوجه در عسر و حرج باشد می تواند از حاکم شرع تقاضای طلاق کند.

نفقه در فاصله بین عقد و مراسم عروسی [نفقه]

پرسش : بنده بین زمان عقد با همسرم تا زمان برگزاری مراسم عروسی حدود دو سال و نیم فاصله بوده و در دو شهر دور از هم مشغول تحصیل بودیم. آیا به فاصله زمان بین عقد تا برگزاری مراسم عروسی (زفاف) نفقه تعلق می گیرد یا خیر؟ با توجه به اینکه در این فاصله هیچ گونه تماسی بین طرفین صورت نگرفته باشد؟
پاسخ : در این زمان نه نفقه بر عهده شوهر است و نه لازم است زوجه در کارهایش از شوهر اجازه بگیرد البته طبق رسم و عادتی که در محیط ما وجود دارد که دختر قبل از مراسم عروسی در خانه پدر زندگی می کند.

حکم زنی که شوهرش مفقود شده است [نفقه]

پرسش : وظیفه زنى که شوهرش مفقود شده چیست و در این مدّت نفقه او از کجا تأمین مى شود؟
پاسخ : زنى که شوهرش مفقود شده است چند حالت دارد:
الف)اگر صبر کند تا خبرى آید مانعى ندارد و باید نفقه او را از مال شوهرش داد.
ب) اگر انفاق کننده اى از ولى یا غیر او باشد باید صبر کند، مگر این که عسر و حرج شدید و ضرر مهمّى حاصل شود که حاکم شرع مى تواند او را طلاق دهد.
ج) در غیر این دو صورت، رفع امر به حاکم شرع مى کند و او به مدّت 4 سال از اطراف محلّ فقدان وى تحقیق مى کند، اگر خبرى نشد نخست به ولىّ او پیشنهاد طلاق مى کند و اگر او طلاق نداد خودش طلاق مى دهد سپس عدّه وفات نگه مى دارد (هر چند کفایت عدّه طلاق رجعى نیز قوى است امّا احتیاط مهماامکن ترک نشود) و بعد شوهر مى کند. اگر شوهر اوّل مادام که در عدّه است مراجعه کرد اولى است و اگر بعد از عدّه ـ حتى قبل از ازدواج مجدّد ـ شوهر اوّل بیاید طلاق نافذ است و تنها با رضایت طرفین و عقد جدید امکان بازگشت است.

هزینه مداوای بیماری زوجه [نفقه]

پرسش : با توجّه به اینکه مداواى بیمارى عرفاً جزء نیازهاى اولیّه هر انسانى است، آیا هزینه دارو و درمان زوجه مریض نیز جزء نفقه زوجه محسوب مى شود؟
پاسخ : مداوا در حدّ متعارف جزء نفقه است.

هزینه های درمانی زوجه [نفقه]

پرسش : زنى به سبب آتش سوزى در منزل شوهر راهى بیمارستان شده، و پس از چند ماه بسترى شدن فوت مى کند.آیا هزینه بیمارستان برعهده شوهراست؟
پاسخ : احتیاط واجب آن است که شوهر هزینه درمان او را بدهد.

شرط عدم نفقه در عقد دایم [نفقه]

پرسش : آیا اگر مرد در ازدواج دایم شرط عدم نفقه بکند و زن به لحاظ داشتن درآمد آن را با رغبت بپذیرد آیا شرط نافذ و معتبر است یا خیر در صورت منفی بودن پاسخ دلیل شرعی آن را بیان فرمایید؟
پاسخ : این شرط اشکال دارد; ولى زن مى تواند نفقه خود را به او ببخشد.

نفقه زوجه ای که قادر به نزدیکی نیست [نفقه]

پرسش : اگر طبق نظر پزشک، زوجه دائمى به مرضى مبتلا باشد که بایستى براى مدّتى، یا براى همیشه آمیزش جنسى را ترک نماید، یا این که زوجه دائمى به علّت ابتلاى به جنونِ ادوارى، یا دائم، در تیمارستان، یا در منزل بسترى و تحت درمان باشد، و به هیچ وجه حاضر به نزدیکى با شوهر خود نباشد. آیا چنین زنى در دو صورت مذکور حقّ نفقه دارد؟
پاسخ : در صورتى که زن مقصّر نبوده باشد، احتیاط واجب آن است که مرد نفقه او را بپردازد.

نفقه در فرض ادعای ناشزه بودن همسر [نفقه]

پرسش : زنى ادّعا مى کند شوهرش او را از منزل بیرون کرده، و نفقه اش را در مدّت خاصّى نپرداخته است. شوهر ضمن اقرار به این که نفقه معوّقه همسرش را پرداخت نکرده، ادّعا مى کند که همسرش ناشزه است، و بدون اجازه او منزل مشترک را ترک کرده، و از اداى وظایف زناشویى امتناع نموده، و در نتیجه استحقاق نفقه ندارد. در فرض مذکور، با توجّه به این که زوجین جدا از یکدیگر زندگى مى کنند، قول کدام یک مقدّم و بیّنه بر عهده چه کسى است؟
پاسخ : اگر جدا از هم زندگى مى کنند، و زن مجوّزى براى این کار ندارد، ناشزهاست و حقّ نفقه ندارد.

نفقه مطلقه ای که صیغه طلاق او خوانده نشده [نفقه]

پرسش : زن و شوهرى اختلاف پیدا مى کنند، بدین جهت زن علیه شوهر شکایت مى نماید. پس از مراجعات زیاد، دادگسترى دستور حلّ اختلاف را از طریق کدخدا منشى صادر مى کند. جمعى به همراه زن و شوهر به محضر حاکم شرع محل مى روند. پس از مشخّص شدن حقوق شرعى زن (مهریّه، نفقه، و مانند آن) حاکم شرع از شوهر وکالت شرعى گرفته، و اقرار نامه اى جهت اجراى صیغه طلاق تهیّه، و به امضاى زن و شوهر و حاضرین در جلسه مى رساند. زن تمام حقوق شرعى خود، حتّى اُجرت انجام صیغه طلاق را از شوهر مى گیرد. شوهر در این مورد و در این مدّت نه به زن، و نه به حاکم شرع، رجوع ننموده است. پس از گذشت 7 سال، زن ادّعاى جارى نشدن صیغه طلاق را دارد، و نفقه و مخارج چند ساله خود را از شوهر مطالبه مى نماید. حاکم شرع نیز اعتراف دارد که صیغه طلاق را اجرا نکرده است. در این مدّت طولانى، اجرا نشدن صیغه طلاق به صورت یک راز بین زن و حاکم شرع پنهان بوده، و به شوهر اطلاع نداده اند! زن مجدّداً علیه شوهر شکایت نموده، و شوهر محکوم به خسارات و مجازاتى مى شود. حکم مسأله را بیان فرمایید.
پاسخ : هرگاه شوهر تمام حقوق زن را پرداخته، و به کسى وکالت داده که صیغه طلاق زن را جارى کند، و او کوتاهى کرده و صیغه طلاق را جارى نکرده و به شوهر هم اطّلاع نداده، شوهر ضامن نفقه زن در این مدّت نمى باشد.

نفقه اقارب [نفقه]

پرسش : این که گفته مى شود: «نفقه اقارب قضا ندارد.» شامل چه کسانى مى شود؟ آیا شرط و شروطى دارد؟
پاسخ : منظور از اقارب پدر و مادر و فرزند است; و شرط و شروط خاصّى ندارد. ولى نفقه همسر در هر حال باید پرداخته شود.

حقوق شرعیه زن و فرزند پس از اثبات نسب [نفقه]

پرسش : اگر شخصى زنى را صیغه کند، و آن زن بچّه اى به دنیا آورد، و مرد منکر شود. در صورت اثبات نسب، هرچند پس از ده سال، آیا تمام حقّ و حقوق این زن از قبیل حضانت، اجرت شیر دادن، نفقه طفل و مانند آن به او تعلّق مى گیرد؟
پاسخ : حقوق شرعیّه این زن و بچّه بعد از اثبات ازدواج و تولّد، در هر حال ثابت است.

خودداری از تمکین در صورت پرداخت نشدن نفقه [نفقه]

پرسش : عدم تمکین زن، در صورت امتناع مرد از پرداخت نفقه، چه حکمى دارد؟
پاسخ : احتیاط واجب آن است که زن از تمکین خوددارى نکند; ولى مى تواند با اجازه حاکم شرع از اموال او به مقدار نفقه خود بردارد.

استفاده پنهانی از پول شوهر برای هزینه های زندگی [نفقه]

پرسش : اگر زن بدون اجازه ی شوهر از پول او بصورت پنهانی ( مثلا با برداشتن از جیب او ) بردارد و برای خود یا فرزندان یا هزینه های زندگی خرج نماید چه حکمی دارد ؟
پاسخ : اگر شوهر هزینه های لازم آنها را به طور متعارف می پردازد این کار جایز نیست.

نفقه قبل از زفاف [نفقه]

پرسش : مرسوم است که بین ازدواج و زفاف، مادامى که زن به خانه شوهر نرفته است از زوج نفقه نمى گیرند، بنابراین اگر زوجه پس از مدّتى در مقام مطالبه نفقه آن زمان برآید، آیا حقّ نفقه دارد در صورتى که تمکین تام ننموده است؟
پاسخ : نفقه ندارد.

نفقه فرزند همسر [نفقه]

پرسش : این جانب با خانمى بیوه ازدواج نموده ام، نامبرده پسرى داشته که از آن زمان تا به حال نزد ما بوده است،باوجود این که این پسر، پدر و پدر بزرگ و مادر بزرگ هم داشته و از نظر مالى متمکّن هستند و من هم که یک کارمند جزء هستم تا به حال با سختى و قرض، نفقه این بچه را داده ام و هیچ نوع تعهّد و قراردادى هم نداشته ایم، آیا از نظر شرعى و قانونى پدر و پدر بزرگ و مادر بزرگ نامبرده، مدیون نفقه این بچه نسبت به من هستند؟
پاسخ : هرگاه شما تبرّعاً و بدون قرارداد با پدر او نفقه بچه را داده اید نمى توانید چیزى از او مطالبه کنید ولى اگر با امر یا اجازه پدر او این کار انجام گرفته، مطالبه نفقه مانعى ندارد.

نفقه فرزند نامشروع [نفقه]

پرسش : آیا مادر کودک نامشروع حقّ مطالبه نفقه براى کودکش را از پدر این بچه دارد؟
پاسخ : چنین مادرى حقّ نفقه ندارد ولى نفقه فرزند نامشروع بر پدر واجب است.

پرداخت نقدی نفقه به همسر [نفقه]

پرسش : آیا بر شوهر لازم است که ماهیانه یا روزانه پولى جهت مخارج همسرش به او بپردازد و در صورت وجوب، آیا شوهر حق دارد مورد مصرف پول را تعیین کند؟
پاسخ : مانعى ندارد که شوهر به همسرش در تهیّه نفقه وکالت دهد و بر زن لازم است که طبق آن شرط عمل کند. این در صورتى است که شوهر به زن وکالت در تهیّه نفقه بدهد ولى اگر حقّ نفقه را به او واگذار مى کند زن در مصرف آن مختار است.

پرداخت هزینه های خواهر و مطالبه آن از همسر او [نفقه]

پرسش : خواهر این جانب به نام خدیجه، همسر مردى به نام سهراب بوده است، در زمان حیات خواهرم، شوهرش جهت کارگرى و اعاشه به امیرنشین قطر رفت و مدّت 6 سال تمام نفقه و مخارج خواهرم و دخترشان را شخصاً داده ام تا این که خواهرم در منزل ما از دنیا رفت، حتّى مخارج کفن و دفن خواهرم و مخارج خواهرزاده ام تا رسیدن به سن بلوغ و ازدواج را بنده پرداخته ام، آیا شوهر خواهرم بابت امور مذکور به این جانب بدهکار است؟
پاسخ : خواهر شما از شوهرش نفقه تمام این مدّت را طلبکار است و جزء ترکه او محسوب مى شود و شما در صورتى مى توانید آنچه را داده اید از ترکه بردارید که با خواهرتان قرار گذاشته باشید که به عنوان وام نفقه او را مى دهید، یا قراین روشنى براین معنا وجود داشته باشد.

نفقه پدر و مادر فقیر [نفقه]

پرسش : آیا تأمین مخارج پدر و مادر نیازمند، به عهده پسران آنها مى باشد؟ یا به عهده دخترانى که داراى درآمد باشند نیز مى باشد؟
پاسخ : فرقى میان پسر و دختر ازاین نظر نیست و نفقه پدر و مادر فقیر بر هر دو واجب است.

موارد مشمول نفقه [نفقه]

پرسش : آیا بر زوج لازم است که آنچه معمولا تمام زنها به آن نیاز دارند را به عنوان نفقه براى زوجه تهیّه کند؟ یا فقط غذا و مسکن و لباس لازم است؟
پاسخ : آنچه واقعاً مورد حاجت است ومرد قدرت بر آن دارد بر او لازم است.

هزینه های مداوای همسر [نفقه]

پرسش : آیا هزینه دارو و درمان زوجه مریض با توجّه به این که مداواى بیمارى عرفاً جزء نیازهاى اوّلیّه هر انسانى مى باشد نیز جزء نفقه زوجه محسوب مى شود؟
پاسخ : مداوا در حد متعارف جزء نفقه است.

نفقه ولد الزنا [نفقه]

پرسش : نفقه ولدالزّنا بر عهده کیست؟
پاسخ : بر عهده زانى است.

طلاق در صورت خودداری از پرداخت نفقه [نفقه]

پرسش : هرگاه زوج بدون عذر شرعى از دادن نفقه خوددارى کند آیا طلاق زوجه جایز است؟
پاسخ : حاکم شرع باید از مال زوج نفقه را بپردازد و اگر میسّر نشود به او تکلیف طلاق کند و اگر طلاق ندهد شخصاً او را طلاق مى دهد.

نفقه در صورت مشکوک بودن طلاق [نفقه]

پرسش : شخصى به زنش اختیار داد که از سوى او کسى را براى طلاق وکیل کند، مدّتى گذشت زنش او را مطّلع نکرد که طلاق جارى شده یا نه؟ آیا نفقه در این مدّت برشوهر واجب است و آیا شوهر مى تواند این زن را به عنوان همسرش بپذیرد؟
پاسخ : مادامى که وقوع طلاق مشکوک است در حکم زوجه اوست.

حکم نفقه کسی که به دلیل عدم پرداخت مهریه تمکین نمی کند [نفقه]

پرسش : آیا به دختر باکره که بعد از عقد رسمی با استفاده از حق حبس ( گرفتن مهریه ) در عدم تمکین به سر میبرد , نفقه تعلق می گیرد
پاسخ : در صورتی که مهریه او نقد بوده و شوهر توان پرداخت آن را یکجا یا به اقساط دارد و نمی پردازد، و زن بدین خاطر تمکین نمی کند، نفقه تعلق می گیرد در غیر این صورت نفقه تعلق نمی گیرد.

زمان وجوب نفقه [نفقه]

پرسش : پرداخت نفقه از چه زمانی بر مرد واجب است؟ آیا بلافاصله پس از عقد واجب می شود؟ اگر همسر مرد از قبول نفقه در ایام عقد خودداری کند چه شرایطی بر مرد مترتب می شود؟
پاسخ : در صورتی که بعد از عقد تمکین از سوی همسر حاصل باشد نفقه او واجب است و اگر به میل خود از آن صرف نظر کند ساقط می شود.

ادعای زوج و زوجه در مورد تمکین [نفقه]

پرسش : اگر بین طرفین در این جهت اختلافى حاصل شود و زوجه مدعى تمکین تعلیقى بشود و زوج اظهار نماید که همسرش اهل تمکین حتّى در صورت دریافت مهر نیست و قراینى هم در حدّ افاده احتمال بر صحّت اظهارات زوج وجود داشته باشد آیا به صرف ادّعاى زوجه، شوهر ملزم به پرداخت نفقه مى گردد و یا این که فصل خصومت باید از طریق اقامه بیّنه و یمین به عمل آید و بنابراین چه کسى مدعى و یا منکر شناخته مى شود؟
پاسخ : هرگاه ظاهر حال زوجه اى که نزد مرد زندگى مى کند تمکین مى باشد و شوهر ادعاى خلاف آن را کند باید ثابت نماید و اگر ظاهر حال عکس آن باشد ادّعاى زوج مقبول است. استفتائات آیت الله مکارم شیرازی.

لينك كوتاه مطلب: http://hadana.ir/?p=23250

*- ضمنا شما می توانید از اینجا مشترک  خبرنامه سایت شوید و جدید ترین مطالب را دریافت کنید. حتما بخوانيد

*- ويژه نامه احكام روابط زن و شوهر



كليد: نفقه چیست نفقه چیست نفقه چیست نفقه چیست نفقه چیست نفقه چیست نفقه چیست  يد: نفقه چیست نفقه چیست نفقه چیست نفقه چیست نفقه چیست نفقه چیست نفقه چیست  يد: نفقه چیست نفقه چیست نفقه چیست نفقه چیست نفقه چیست نفقه چیست نفقه چیست  يد: نفقه چیست نفقه چیست نفقه چیست نفقه چیست نفقه چیست نفقه چیست نفقه چیست 

این مطلب را به دوستان خود معرفی کنید:
افسرانفیس نماکلوب