نجس شدن مسجد و تطهیر آنReviewed by مهدي يوسف وند on Apr 28Rating: 3.0

نجس شدن مسجد و تطهیر آن

رساله توضيح المسائل نماز

احکام مسجد

[مسأله 900 نجس کردن زمین و سقف و بام و طرف داخل دیوار مسجد]

مسأله 900 نجس کردن زمین و سقف و بام و طرف داخل دیوار مسجد حرام است (1) و هر کس بفهمد که نجس شده است باید فوراً نجاست آن را برطرف کند. و احتیاط واجب (2) آن است که طرف بیرون دیوار مسجد را هم نجس نکنند، و اگر نجس شود نجاستش را برطرف نمایند (3)، مگر آن که واقف آن را جزء مسجد قرار نداده باشد (4).

(1) (مکارم:) و احتیاط واجب آن است که طرف بیرون دیوار مسجد را هم نجس نکند، مگر آن که واقف آن را جزء مسجد قرار نداده باشد.

(بهجت:) نجس کردن زمین، سقف، بام، ظاهر و باطن مسجد حرام است..

(2) (سیستانی:) احتیاط مستحب ّ.. (زنجانی:) احتیاط..

(3) (گلپایگانی، صافی، زنجانی:) بقیه مسأله ذکر نشده.

(خوئی، تبریزی:) اگر نجس شود، برطرف کردن آن لازم نیست مگر در صورتی که بقاءِ نجاست، موجب هتک مسجد باشد.

(سیستانی:) اگر نجس شود، برطرف کردن آن لازم نیست ولی اگر نجس کردن طرف بیرون دیوار موجب هتک مسجد باشد البتّه حرام است و برطرف کردن آن مقداری که رافع هتک باشد لازم است.

(4) (بهجت:) و بنا بر احوط، کافر نباید وارد مساجد مسلمین شود.

 [مسأله 901 اگر نتواند مسجد را تطهیر نماید]

اشاره

مسأله 901 اگر نتواند مسجد را تطهیر نماید (1)، یا کمک لازم داشته باشد و پیدا نکند، تطهیر مسجد بر او واجب نیست (2)، ولی اگر بی احترامی به مسجد باشد بنا بر احتیاط واجب، باید به کسی که می تواند تطهیر کند اطلاع دهد.

این مسأله، در رساله آیت اللّه بهجت نیست

(1) (مکارم:) مثل این که مسافر و در حال عبور باشد، یا احتیاج به کمک دارد و پیدا نکند احتیاط واجب آن است که به دیگران که می توانند تطهیر کنند اطّلاع دهد.

(2) (اراکی، خوئی، گلپایگانی، صافی:) ولی بنا بر احتیاط واجب باید به کسی که می تواند تطهیر کند اطّلاع دهد.

(زنجانی، تبریزی:) ولی باید (تبریزی: بنا بر احتیاط واجب) به کسی که احتمال می دهد آن را تطهیر می کند اطلاع دهد. (فاضل:) ولی باید به کسی که می تواند تطهیر کند اطلاع دهد.

(سیستانی:) ولی چنانچه بداند که اگر به دیگری اطّلاع دهد این کار انجام می گیرد اگر باقی گذاشتن نجاست موجب هتک باشد باید به او اطلاع دهد.

مسائل اختصاصی

(بهجت:) مسأله 742 بنا بر اظهر در قرار دادن مکانی به عنوان مسجد، صیغه وقف لازم نیست بلکه هر عملی که دلالت بر آن کند کافی است، اگر چه به کار بردن لفظ در ایجاب آن، و تلفّظ به وقفیّت به عنوان مسجدیّت أحوط است و هم چنین در قبول متولی یا حاکم شرع؛ و أظهر اعتبار قصد قربت است در وقف مسجد؛ و کافی است که با نیّت و اراده بگوید: «جَعَلتُه ُ مَسجِداً للّه ِ» و مسجدیّت را اعلام کند، به معنایی که در عرف مسلمین معمول است (در مقابل مسجد به معنای لغوی)؛ و در قبضش کافی است یک نفر که نمازش محکوم به صحّت باشد با اذن واقف در آنجا نماز بخواند؛ و اقرب ترتیب آثار مسجدیّت است بر مساجد مخالفین، در صورتی که محکوم به کفر نباشند؛ و کلیساها و کنیسه ها در جهت حصول تقرب مانند مساجد مخالفین است ولی در سایر جهات محل تأمل است.

(بهجت:) مسأله 744 گذاشتن لباس نجس و سایر چیزهای نجس و متنجس در مسجد، در صورتی که نجاست آن به مسجد سرایت نکند و موجب بی احترامی به آن نباشد، مانعی ندارد.

(مکارم:) مسأله 824 هر گاه مسجد نجس شود بر همه لازم است که به طور واجب کفایی نجاست را برطرف کنند، یعنی اگر یک یا چند نفر اقدام به تطهیر کنند از دیگران ساقط می شود و گر نه همه گناه کارند و کسی که مسجد را نجس کرده در این حکم با دیگران تفاوتی ندارد.

[مسأله 902 اگر جایی از مسجد نجس شود]

مسأله 902 اگر جایی از مسجد نجس شود که تطهیر آن بدون کندن یا خراب کردن ممکن نیست باید آنجا را بکنند یا اگر خرابی زیاد لازم نمی آید خراب نمایند (1) و (هزینه پر کردن چاله و تعمیر خرابی بر کسی است که مسجد را نجس کرده است و بر اشخاصی که برای تطهیر مسجد جایی از آن را کندند، یا قسمتی از آن را خراب نمودند (2)) پُر کردن جایی که کنده اند و ساختن جایی که خراب کرده اند واجب نیست (3). ولی اگر آن کس که نجس کرده بکند یا خراب کند در صورت امکان باید پر کند و تعمیر نماید.

این مسأله، در رساله آیت اللّه بهجت نیست

(1) (مکارم:) و بنا بر احتیاط واجب جایی را که کنده اند یا خراب کرده اند به حالت اوّل بازگردانند و بهتر است کسی که نجس کرده تعمیر آن را بر عهده گیرد و اگر مخارجی داشته باشد بنا بر احتیاط واجب ضامن است. (اراکی، زنجانی:) باید آنجا را بکنند یا خراب نمایند،..

(خوئی، تبریزی:) باید آنجا را بکنند یا خراب نمایند، در صورتی که خرابی کلّی و مستلزم ضرر وقف نباشد؛..

(سیستانی:) باید آنجا را بکنند یا خراب نمایند، در صورتی که کندن یا خراب کردن جزئی باشد، یا آن که رفع هتک متوقّف بر کندن یا خراب کردن کلّی باشد و الّا خراب کردن، محل ّ اشکال است..

(2) [قسمت داخل پرانتز در رساله آیات عظام: خوئی، زنجانی، سیستانی، تبریزی، نوری و فاضل نیست]

(3) (خوئی، سیستانی، تبریزی:) ولی اگر چیزی مانند آجر مسجد نجس شود، در صورتی که ممکن باشد، باید بعد از آب کشیدن، به جای اوّلش بگذارند.

(زنجانی:) پر کردن جایی که کنده اند و ساختن جایی که خراب کرده اند بر کسی که مسجد را نجس کرده لازم است و بر غیر او لازم نیست.

(گلپایگانی:) مسأله اگر جایی از مسجد نجس شود و تطهیر آن بدون کندن یا خراب کردن مقدار کمی از آن ممکن نباشد، باید آنجا را بکنند یا خراب نمایند و پر کردن و ساختن آن قسمت هم واجب نیست مگر این که خود کسی که نجس کرده خراب کند که در این صورت بنا بر احتیاط باید آن قسمت را بسازد و یا پر کند. و اگر مسجد به نحوی نجس شده باشد که برای تطهیر آن ناچار باشند تمام مسجد را خراب کنند چنانچه متبرّعی باشد که بعد از تخریب آن را بسازد، خراب کردن آن جایز است و الّا جایز نیست ولی اگر ممکن است، باید ظاهر آن را بنا بر احتیاط تطهیر نمایند و اگر چیزی مانند آجر مسجد که ممکن است آن را برگرداند، نجس شود؛ باید بعد از تطهیر بنا بر احتیاط آن را به مسجد برگرداند.

(صافی:) اگر مسجد به نحوی نجس شده باشد که برای تطهیر آن، ناچار باشند تمام مسجد را خراب کنند، خراب کردن آن جایز نیست؛ چنانچه متبرّعی هم باشد که بعد از تخریب، آن را بسازد، جایز بودن ِ خراب کردن ِ آن، مشکل است..

(صافی:) باید بعد از تطهیر، آن را به مسجد برگرداند.

[مسأله 905 اگر حصیر مسجد نجس شود]

مسأله 905 اگر حصیر (1) مسجد نجس شود، بنا بر احتیاط واجب (2) باید آن را آب بکشند (3) ولی چنانچه (4) به واسطه آب کشیدن، خراب می شود و بریدن جای نجس بهتر است، باید آن را ببرند (5) و اگر کسی که نجس کرده ببرد باید خودش اصلاح کند.

(1) (فاضل، زنجانی:) یا فرش.. این مسأله، در رساله آیت اللّه بهجت نیست

(2) (خوئی، تبریزی:) بنا بر احتیاط..

[عبارت «بنا بر احتیاط واجب» در رساله آیات عظام: گلپایگانی، صافی و زنجانی نیست] (3) (فاضل:) بقیه مسأله ذکر نشده.

(4) (خوئی، تبریزی، صافی:) ولی چنانچه نجاست حصیر بی احترامی به مسجد باشد و..

(5) (خوئی، گلپایگانی، زنجانی، صافی، تبریزی:) بقیه مسأله ذکر نشده.

(مکارم:) مسأله نجس کردن فرش مسجد نیز حرام است و چنانچه نجس شود باید آن را تطهیر کرد و اگر خسارتی لازم آید کسی که آن را نجس کرده است ضامن است (بنا بر احتیاط واجب).

(سیستانی:) مسأله اگر حصیر یا موکت مسجد نجس شود، باید آن را آب بکشند، و اگر بریدن جای نجس بهتر باشد، باید آن را ببرند. ولی بریدن مقدار معتنی بهی از آن یا تطهیری که موجب نقص باشد محل اشکال است مگر این که ترک آن موجب هتک باشد.

 [اگر در بین نماز بفهمد که مسجد نجس است]

مسأله 1162 اگر در بین نماز بفهمد که مسجد نجس است (1)، چنانچه وقت تنگ باشد (2)، باید نماز را تمام کند و اگر وقت (3) وسعت دارد و تطهیر مسجد نماز را به هم نمی زند باید در بین نماز تطهیر کند، بعد بقیه نماز را بخواند و اگر نماز را به هم می زند (4)، باید نماز را بشکند و مسجد را تطهیر نماید بعد نماز را بخواند.

 این مسأله، در رساله آیت اللّه بهجت نیست

(1) (اراکی:) باید نماز را تمام کند و بعد از آن مسجد را تطهیر نماید و نباید نماز را قطع کند مگر آن که وقت وسعت داشته باشد و طوری است که بعد از نماز قدرت بر تطهیر آن ندارد، که واجب است نماز را قطع کند و مسجد را تطهیر نماید و بعد از آن نماز را اعاده نماید.

(مکارم:) و تطهیر مسجد نماز را به هم نزند، آن را تطهیر کند، در غیر این صورت بعد از نماز اقدام به تطهیر مسجد نماید و احتیاط آن است که نماز خود را طولانی نکند.

(2) (زنجانی:) به گونه ای که نمی تواند با به هم زدن نماز و تطهیر مسجد، یا با تطهیر آن در بین نماز؛ حتی یک رکعت از نماز را هم در وقت به جا آورد..

(3) (زنجانی:) اگر وقت به این مقدار..

(4) (گلپایگانی، صافی:) در صورتی که بعد از نماز تطهیر مسجد ممکن باشد شکستن نماز جایز نیست و اگر بعد از نماز تطهیر مسجد ممکن نباشد یا تأخیر تا بعد از نماز هتک مسجد باشد..

(خوئی، سیستانی، تبریزی:) در صورتی که بعد از نماز تطهیر مسجد ممکن باشد، شکستن نماز برای تطهیر جایز است و اگر بعد از نماز تطهیر مسجد ممکن نباشد.

[کسی که باید نماز را بشکند]

مسأله 1163 کسی که باید نماز را بشکند، اگر نماز را تمام کند معصیت کرده، ولی نماز او صحیح است (1) اگر چه احتیاط مستحب آن است که دوباره بخواند.

  • (بهجت:) صحیح بودن نمازش خالی از وجه نیست. [پایان مسأله] (مکارم:) نماز او نیز اشکال دارد. [پایان مسأله]

توضیح المسائل مراجع مطابق با فتاوای سیزده نفر از مراجع معظم تقلید/ متن اصلی از رساله امام خمینی و مُحشی حضرات آیات: سیستانی، صافی گلپایگانی، مکارم شیرازی، نوری همدانی، شبیری زنجانی، بهجت،فاضل،  اراکی، خویی، گلپایگانی، تبریزی.


مطابق نظر آيت الله خامنه ايمطابق نظر آيت الله خامنه اي

انتقال لوله فاضلاب از مسجد

س. آيا مي شود لوله فاضلاب را از وسط مسجد رد نمود؟

ج. اگر موجب هتک و يا تنجيس مسجد باشد و يا تصرف محسوب شود، جايز نيست.

– هدانا برگرفته از استفتائات آیت الله العظمی خامنه ای.

حتما بخوانيد

ويژه نامه احكام نماز



کلید: نجس شدن مسجد و تطهیر آن نجس شدن مسجد و تطهیر آن نجس شدن مسجد و تطهیر آن نجس شدن مسجد و تطهیر آن نجس شدن مسجد و تطهیر آن نجس شدن مسجد و تطهیر آن نجس شدن مسجد و تطهیر آن نجس شدن مسجد و تطهیر آن نجس کردن مسجد و تطهیر آن نجس شدن مسجد و تطهیر آن نجس شدن مسجد و تطهیر آن نجس شدن مسجد و تطهیر آن نجس شدن مسجد و تطهیر آن نجس شدن مسجد و تطهیر آن نجس شدن مسجد و تطهیر آن نجس شدن مسجد و تطهیر آن نجس شدن مسجد و تطهیر آن

این مطلب را به دوستان خود معرفی کنید:
افسرانفیس نماکلوب