وبگاه پاسخگویی به سوالات دینی هدانا

روزه گرفتن در امتحانات و ایام تحصیلی

روزه گرفتن در امتحانات و ایام تحصیلی

 

مطابق نظر آيت الله خامنه اي

مطابق نظر آيت الله خامنه اي

روزه نگرفتن بخاطر امتحان

س. با توجه به فصل امتحانات علی الخصوص کنکور که سرنوشت ساز است، در مورد روزه حکمش چیست؟

ج. صرف داشتن امتحان مجوز ترک روزه نیست و در صورتی که روزه نگیرید معصیت کرده‌اید و باید قضای روزه ها را و نیز کفاره آن را انجام دهید؛ البته می توانید بعد از اذان صبح تا قبل از اذان ظهر با رفتن به مسافت شرعی روزه خود را در سفر افطار کنید و بعداً فقط قضا نمایید.

این جانب امسال داوطلب آزمون کارشناسی ارشد هستم و این آزمون برایم بسیار حیاتی است و در ماه مبارک رمضان وقتی روزه می‌گیرم نمی‌توانم مطالعه داشته باشم؛ آیا می‌توانم امسال روزه نگیرم و بعداً قضای آن را بگیرم؟
امتحان و درس و بحث مجوز روزه‌خواری نیست ولی دو کار می‌توانید انجام دهید:

یکی اینکه قبل از ظهر به مسافرت بروید، یعنی حداقل ۲۵ کیلومتر مسافت را از شهر خود به قصد یک سفر شخصی دور شوید و طی کنید، آنجا افطار کنید و برگردید.

راه دیگر اینکه روزه بگیرید و به درس و مطالعه بپردازید، اگر واقعاً در بین روز ضعف بر شما غالب شد که دیگر واقعاً قابل تحمل نبود یا سخت بود و مشقت داشت، افطار کنید و بعداً قضایش را به جا آورید. اما به صرف اینکه کسی درس دارد یا آزمون کارشناسی ارشد دارد، بخواهد روزه‌اش را نگیرید، این کار گناه است و روزه‌ها هم قضا دارد و هم کفاره.

ترک روزه برای امتحان و کنکور

س۸. آیا ترک روزه به جهت اهمیت و سرنوشت ساز بودن امتحانات نهایی و سراسری، و یا کنکور، و بجا آوردن قضای آنها در فرصت بعدی، جایز است؟

ج. صرف امتحان یا کنکور و امثال آن، مجوّز ترک روزه نیست؛ و در صورت ترک روزه علاوه بر قضا، کفاره ی افطار عمد هم دارد. البته می توانید تا قبل از اذان ظهر حدّ اقل به مقدار مسافت شرعی سفر، و در آن سفر افطار کنید، و بعد از ماه رمضان، قضای روزه را بگیرید.

ترک روزه برای اطاعت از دستور والدین

س۷. امسال کنکور دارم. و با توجه به این که ماه رمضان دقیقاً قبل از کنکور است مطالعه در حالت روزه بسیار سخت است.چون پارسال هم این شرایط رو تحمل کردم و روزه گرفتم و در کنکور رتبه خوب نیاوردم. خانواده ام مرا مجبور کرده اند که امسال نباید روزه بگیری و باید درس بخوانی! وظیفه من چیست؟ آیا از فرمان اجباری پدر و مادر اطاعت کنم یا خلاف فرمان عمل کنم؟

ج. صرف آنچه ذکر شده مجوز ترک روزه نبوده و اطاعت از پدر و مادر در ترک واجب، جایز نیست.

منبع: سایت هدانا برگرفته از استفتائات آیت الله العظمی خامنه ای.


طبق نظر آيت الله مكارم شيرازي

حضرت آیت الله مکارم شیرازی

مسأله ۱۳۴۳ـ اگر روزه دار به اندازه اى تشنه شود که طاقت تحمّل آن را ندارد و یا ترس بیمارى و تلف داشته باشد، مى تواند به اندازه ضرورت آب بنوشد، ولى روزه او باطل مى شود و اگر ماه رمضان باشد باید بقیّه روز را امساک کند.

مسأله ۱۳۴۴ـ انسان نمى تواند به خاطر ضعف، روزه را بخورد، ولى اگر بقدرى ضعف پیدا کند که تحمّل آن بسیار مشکل شود، مى تواند روزه را بخورد و همچنین اگر خوف بیمارى داشته باشد. رساله توضیح المسائل.

ترک روزه برای امتحانات درسی

پرسش : در ماه مبارک رمضان امتحان داشتم و چون درسها را تا آن زمان مطالعه نکرده بودم، دچار این اضطراب شدم که شاید با گرفتن روزه نتوانم در امتحان موفّق شوم; البتّه قبل از شروع ماه مبارک، سه روز از روزه هاى قضایم را گرفتم، ولى در آن روزها به هیچ عنوانى درس نخواندم و با این که هیکل درشتى داشتم ضعف مى کردم (از نظر بدنى عذرى ندارم) به همین جهت روزه نگرفتم; البتّه با تمام شدن امتحانات، باقیمانده ماه مبارک را روزه گرفتم، حکم روزه هایى که نگرفتم چیست؟

پاسخ :

ترک عمدى روزه در ماه مبارک رمضان کفّاره دارد، و گناه بزرگى است; ولى اگر شما یقین داشته اید که در آن شرایط روزه بر شما واجب نیست، کفّاره ندارد.

حکم ترک یا افطار روزه به دلیل امتحانات [وجوب روزه]

پرسش : جوانانی که در ایام ماه رمضان امتحانان سرنوشت سازی دارند و اگر بخواهند روزه بگیرند نمی توانند درس بخوانند، آیا می توانند روزه را ترک نموده و در ایام دیگر قضا نمایند؟

پاسخ :

درس خواندن مجوز افطارروزه نمی گردد و چنانچه بتواند، باید ساعت مطالعه خود را تغییر دهد و به فاصله زمانی افطارتا سحر و یا زمانهائی که توان بیشتری برای درس خواندن دارد موکول نماید. در غیر این صورت، تنها مجوز افطاراین است که در برخی روزها (مثلا هفته ای ۳-۴ روز) قبل از ظهر به مقدار مسافت شرعی از شهر خارج و در آنجا افطارکند و برگردد. و تا ماه رمضان سال آینده قضای آن را بجا آورد. 

منبع: سایت هدانا برگرفته از استفتائات آیت الله العظمی مکارم شیرازی.


مطابق نظر آيت الله سيستاني

مطابق نظر آيت الله سيستاني

پرسش: کسی که امتحان خیلی مهم دارد ایا می تواند روزه نگیر تا بتواند امتحانش را به خوبی بدهد؟

پاسخ: ادامه تحصیل عذر موجهى براى روزه خوارى نیست ولى اگر فرض بر این باشد که ترک تحصیل براى او موجب حرج وسختى است به حدى که معمولا تحمل نمى شود وامکان تحصیل با روزه نمى باشد مى تواند پس از قصد روزه در صورتى که مضطر به خوردن یا آشامیدن باشد به مقدار ضرورت میل کند ولى سیر نخورد وننوشد وبعد از ان قضا نماید وکفاره بر او نیست.
البته مى تواند قبل از ظهر به مقدار مسافت ۲۲ کیلو متر از شهر خارج شود و انجا روزه را بخورد چون مسافر است وبازگردد وروزه ان روز ساقط است وفقط قضا دارد.

پرسش: کسی در ماه رمضان توانایی روزه ندارد و ضعف بر او غالب می شود آیا می تواند روزه نگیرد؟
پاسخ: ضعف به تنهایى مجوز روزه خوارى نیست هرچند شدید باشد ، مگر این که موجب مشقت (سختی زیاد که عادتا قابل تحمل نیست) باشد که در این صورت خوردن یا آشامیدن (فقط) به مقدار ضرورت جایز است ولی به احتیاط واجب بقیه روز را امساک نماید و باید بعد از ماه مبارک رمضان قضا نماید و کفاره بر او واجب نیست.

منبع: سایت هدانا برگرفته از استفتائات آیت الله العظمی سیستانی.


رساله توضيح المسائل

[ انسان نمی تواند برای ضعف، روزه را بخورد]

مسأله ۱۵۸۳ انسان نمی تواند برای ضعف، روزه را بخورد، ولی اگر ضعف او به قدری است که معمولًا نمی شود آن را تحمل کرد (۱)، خوردن روزه اشکال ندارد. (۲)

(۱) (بهجت:) که مشقّت شدیدی داشته، به طوری که معمولًا نمی شود آن را تحمّل کرد..

(۲) (زنجانی:) بلی، بعضی از اشخاص مانند افراد پیر می توانند به جهت مشقت، روزه را بخورند.

(بهجت:) ولی اگر تا سال دیگر خوب شد، باید قضای آن را بگیرد.

(مکارم:) اگر ضعف او به قدری است که تحمّل آن بسیار مشکل شود، می تواند روزه را بخورد، و هم چنین اگر خوف بیماری داشته باشد.

توضیح المسائل مراجع مطابق با فتاوای سیزده نفر از مراجع معظم تقلید/ متن اصلی از رساله امام خمینی و مُحشی حضرات آیات: سیستانی، صافی گلپایگانی، مکارم شیرازی، نوری همدانی، شبیری زنجانی، بهجت،فاضل،  اراکی، خویی، گلپایگانی، تبریزی.

قضای روزه ماه رمضان واجب است. بیمار حکم دیگری دارد که بعدا به صورت مستقل مطرح می شود.

حتما بخوانيد

ویژه نامه احکام روزه

حکم تقلب در امتحان چيست

  1. – احکام دندانپزشکى در روزه
  2. – آيا استفراغ سبب باطل شدن روزه مي شود
  3. – حكم اماله كردن و استفاده از شياف در روزه
  4. – کرم واژينال
  5. – بيماري كليه و احكام روزه داري
  6. – روزه گرفتن با وجود منع پزشك چه حكمي دارد
  7. – از كجا متوجه شويم روزه براي ما ضرر دارد
  8. – آيا خانم باردار و شيرده بايد روزه بگيرد
  9. – خوردن قرص در حال روزه چه حكمي دارد


کلید: حکم روزه گرفتن در امتحانات و ایام تحصیلی حکم روزه گرفتن در امتحانات و ایام تحصیلی حکم روزه گرفتن در امتحانات و ایام تحصیلی حکم روزه گرفتن در امتحانات و ایام تحصیلی حکم روزه گرفتن در امتحانات و ایام تحصیلی حکم روزه گرفتن در امتحانات و ایام تحصیلی حکم روزه گرفتن در امتحانات و ایام تحصیلی حکم روزه گرفتن در امتحانات و ایام تحصیلی حکم روزه گرفتن در امتحانات و ایام تحصیلی حکم روزه گرفتن در امتحانات و ایام تحصیلی حکم روزه گرفتن در امتحانات و ایام تحصیلی حکم روزه گرفتن در امتحانات و ایام تحصیلی برای کسی که دانشجو است و درس سنگین و امتحان دارد و روزه . روزه گرفتن در امتحانات خرداد  فضیلت روزه‌داری در هوای گرم  فراهم کردن شرایط مناسب برای دانش آموزان روزه دار تغییر برنامه امتحانات نهایی خرداد حکم روزه گرفتن در امتحانات و ایام تحصیلی

🔗 لینک کوتاه
20 نظرات
  1. مهدی گلزار می گوید

    با سلام و عرض ادب
    جنابعالی که روزه میگیرید چکار میتوانید بکنید برای فقرا مگر چیزی درست میشود ما غذا نخوریم مگه کهره ی

    1. حجت الاسلام مهدی یوسف وند می گوید

      سلام علیکم
      روزه صرفا بخاطر فقرا نیست. آثار و اهداف فراوانی برای روزی هست. مثلا شما درخت می کارید هم از میوه استفاده می کنید، هم از سایه، هم از چوب و هزار فایده دیگر… روزه نیز همین هست که آثار فراوانی دارد و مهمترین علت روزه عبادت خدای بزرگ و بخاطر تقوا و پاکی قلب هست، قالَ اللّه ُ تَبارَكَ وَتَعالى:
      يا أَيُّهَا الَّذينَ آمَنُوا كُتِبَ عَلَيْكُمُ الصِّيامُ
      كَما كُتِبَ عَلَى الَّذينَ مِنْ قَبْلِكُمْ لَعَلَّكُمْ تَتَّقُونَ.
      خداوند تبارك و تعالى مى فرمايد:
      اى كسانى كه ايمان آورده ايد، روزه بر شما نوشته (واجب) شد، چنانكه بر پيشينيان شما واجب شده بود، باشد كه پرهيزكار شويد.
      وفقکم الله لکل الخیر

  2. سید کسری می گوید

    سلام ببخشید می خواستم ببینم اگر به دلیل سنگینی امتحانات و آزمون تیز هوشان و ورودی دیگر مدارس نتوانیم روزه بگیریم و خودرو هم نداشته باشیم و همین طور وقت که از حد ترخص خارج شویم و افطار کنیم اگر فقط قضای روزه را به جا بیاوریم کافی است یا باید کفاره اش را نیز بدهیم ممنون می شم اگر زود جواب دهید

    1. حجت الاسلام مهدی یوسف وند می گوید

      سلام علیکم
      قسمت دوم سوال شما واضح نیست، دقت کنید برای اینکه بتوانید روزه را بخورید باید سفر شرعی بروید، یعنی از دیواره های شهر به اندازه مسافت شرعی قبل از ظهر حرکت کنید، یعنی حدودا ۲۲ کیلومتر بیرون از شهر بروید و چیزی بخورید و قبل از اذان ظهر همین مسیر را برگردید، در این صورت کفاره ندارد و فقط بعدا باید قضا کنید.
      اما اگر کسی مسافرت نرفت، ثرف امتحان مجوز روزه خواری که جزو گناهان کبیره هست نمی شود، و اگر العیاذ بالله روزه را خورد، باید توبه کند و بعدا قضا کند و همچنین کفاره بدهد یعنی برای هر روز روزه ۶۰ روز روزه بگیرد یا ۶۰ فقیر را اطعام کند.
      وفقکم الله لکل الخیر

  3. صادق می گوید

    با سلام
    جوانی که با مشکلات روحی و اجتماعی فراوان که متحمل شده اکنون تصمیم گرفته با زحمت زیاد و گوشه نشینی درس بخواند و به امید آینده ای بهتر و با صرف هزینه های قابل توجه، کنکور بدهد و خوب میداند که روزه گرفتن با درس او سازگاری ندارد، برای مسافرت هر روز نه وقت داردو نه امکان، و مگر نفرموده اند لا ضرر و لاضرار فی الاسلام، پس چرا فرد باید دانسته و بخاطر عبادتی که میشود آنرا قضا کرد خود را به مشکل دچار کند و زحمت یکسال از عمر و جوانی اش ضایع شود ؟
    آیا خداوند عبادت را برای به مشقت انداختن قرار داده و اینقدر احکام خشک و بدون انعطاف هستند ؟
    با تشکر

    1. حجت الاسلام مهدی یوسف وند می گوید

      سلام علیکم
      لاضرر!، در عبادت نیست، قطعا روزه دارای منافعی هست که خداوند آن را جعل کرده و زمینه ساز توفیقات شماست. اما به این اندازه تراژدی هم نست که شما نوشته اید!. ما افراد زیادی رو می بینیم با همین مشغله ها و گرفتاری ها عبادت خود را انجام می دهند و قطعا باعث برکت در عمر هست. این شما هستید که بر خود مشقت می گیرید و این قضیه را سخت جلوه می دهید، می توانید با برنامه ریزی صحیح هم درس بخوانید و هم عبادت را انجام بدهید و فراموش نکنید خداوند این آیه را نیز فرموده «إِنَّا لَا نُضِيعُ أَجْرَ مَنْ أَحْسَنَ عَمَلًا» اگر کسی وظیفه خود را در عبادات انجام داد، من خدا متعهد می شود که اجر او ضایع نشود!.
      لذا اعتقاد قلبی داشته باشید که عمر و جوانی شما اگر می خواهید ثمر در دنیا و آخرت بدهد در این است که بدانید خداوند اجر بندگان را از بین نمی برد، اما در مقابل اگر کسی به وعده خدا اعتنا نکرد و مسیر خود را رفت خدا نیز او را به حال خود واگذار می کند! و آثار و تبعات گناه در زندگی او نمایان می شود.
      وفقکم الله لکل الخیر

  4. قائد می گوید

    سلام. کسی که بدلیل ناتوانی در روزه ، با وجود درس، گفته شده بره بیرون شهر افطار کند و برگردد..
    کی برگردد؟ بعد از اذان ظهر یا قبل از اون هم میشه؟
    اگر قبلش میشه که گناه کرده چون نباید قبل از اذان ظهر وقتی می داند که بر می گردد ، بخورد.
    منتظر پاسختان از طریق ایمیل هستم. با تشکر

    1. حجت الاسلام مهدی یوسف وند می گوید

      سلام علیکم
      قبل از اذان ظهر باید برود. مثلا پس از اذان صبح به اندازه مسافت شرعی مسافرت می کند و در آنجا که رسید یک لیوان آب یا چیز دیگری می خورد و بلافاصله بر می گردد.
      حتی اگر بداند قبل از ظهر هم بر می گردد می تواند در سفر چیزی بخورد، اشکال ندارد.
      وفقکم الله لکل الخیر

  5. 7654 می گوید

    من پارسال بدلیل رفت امد هایی که داشتم ده دوازده روز روزه نگرفتم قضاشم نگرفتم بقیشم چون درس داشتم نگرفتم فک میکردم بخاطر درس میشه روزه نگرفت بعد قضاشو گرفت امسالم دو روزشو خوردم باتفکر پارسالم اما واقعا با روزه ضعف میکنم مجبورم بخونم چون کنکور دارم شب خوانی هم نمیتونم واقعا نمیشه قضاهاشو بگیرم ؟کفاره چجوریه چکار باید کرد

    1. حجت الاسلام مهدی یوسف وند می گوید

      سلام علیکم
      هر رو روزه ای را که نگرفته اید مثلا مسافر بوده اید یا از عمد نگرفته اید باید قضا کنید.
      اگر از رمضان سال قبل روزه قضا داشته اید و تا رمضان امسال نگرفته اید علاوه بر قضا باید بخاطر هر روز ۷۵۰ گرم مد طعام باید به فقیر بدهید.
      ضمنا هر روزی را که از عمد نگرفته اید باید کفاره بدهید، کفاره هر روز روزه ۶۰ روز روزه و یا اطعام ۶۰ فقیر است.
      در سایت کفاره را سرچ کنید و کامل بخوانید.
      وفقکم الله لکل الخیر

  6. امیر می گوید

    سلام
    من امسال کنکور دارم و مشکلی هم از نظر سختی روزه گرفتن ندارم
    ولی مشکل اصلی من مشکلات خوابه. یعنی از قبل هم تا حدودی مشکل خواب داشتم و این دو روزی که روزه گرفتم به خاطر بیدار شدن در سحر بد تر شده. کلا تو دو روز کمتر از هفت ساعت خوابیدم. باور کنین این حرفا راسته و بهونه نیست
    به نظرتون من چیکار کنم؟ اخه سرنوشتم به کنکور بستگس داره و نمیخوام این همه تلاشم تا الان به هدر بره

    1. حجت الاسلام مهدی یوسف وند می گوید

      سلام علیکم
      با این توضیحاتی که نوشته اید مجوز روزه نگرفتن نمی شود. می توانید برنامه ریزی کنید و زمانها را بهتر مدیریت کنید تا انشاالله هم به درس و هم به عبادت برسید.
      وفقکم الله لکل الخیر

  7. علیرضا می گوید

    سلام آیا روزه گرفتن در زمانی که ممکن است به آدم ضرر روحی وارد شود و آینده فرد را به خطر بیاندازد واجب است؟
    برای مثال برای یک دانش آموز ۱۵ ساله که اگر در آزمون ورودی مدارس موفق نباشه و امتحان خرداد ماه رو هم خوب نده هم آسیب روحی می‌بیند و هم باعث نابودی آینده می‌شود

    1. حجت الاسلام مهدی یوسف وند می گوید

      سلام علیکم
      دقت کنید روزه دستور خداوند است و واجب می باشد، به این راحتی نمی توان گفت که افراد آن را ترک کنند. لذا اگر مثلا فرزند امتحان دارد یکی از بهترین کارها که پدر و مادر می توانند برا او انجام بدهند رفتن به سفر هست یا هر چند روز که خسته شدند به اندازه مسافت شرعی خارج شوند و قبل از اذان ظهر افطار کنند و برگردند.
      در هر حال بر اساس چیزی که شما نوشته اید، حتما شخصی که چنین روحیه ای دارد بهتر است با یک مشاور هم از نزدیک گفتگو کند و اگر واقعا شخصی دارای مشکلات روحی هست یا می شود و پزشکان یا روانپزشکان امین هم همین را تصدیق می کنند روزه بر او با وجود خطرات واجب نیست و باید به احکام «روزه بیماران» عمل نماید.
      وفقکم الله لکل الخیر

  8. زهرا می گوید

    با سلام, آیا به نظر شما برای موجه کردن روزه نگرفتن اینکه مسافتی را طی کرده و به دلیل اینکه حکم ممسافر را پیدا میکنیم روزه را افطار کنیم مطابق با منطق و عقل است؟!!!!! آیا این گول زدن خود و خدا نیست؟!!!!

    1. مهدي يوسف وند می گوید

      سلام علیکم
      حکم روزه مسافر مطابق با منطق و عقل هست!… اگر کسی مسافر شد حالا چه کار لازمی داشت به سفر رفت یا برای تفریح رفت حکم یکی است! و روزه در سفر با هر نیتی باطل هست! حکم خداست، حالا چه اصراری هست که این را به گونه ای دیگر ببینم! … اما مومنین در هر حال سعی می کنند از مسافرت های غیر ضروری اجتناب کنند تا از ثمرات این ماه بهره ببرند.
      وفقکم الله لکل الخیر

  9. زهرا می گوید

    من یک دانش اموز دهمی هستم و تاکنون بسیاری از روزه ها را در ماه مبارک نگرفته ام به گونه ای که اگر بخواهم دوماه هم به ازای هر روز روزه بگیرم تا رمضان سال اینده تمام نمیشود….باید چه کنم….ایا اگر توبه کنم و شروع به گرفتن روزه هایم کنم ایا لازم است باز هم قضای روزه ها را به جای اورم؟!؟؟؟

    1. مهدي يوسف وند می گوید

      سلام علیکم
      حتما باید توبه کرد و در آینده روزه ها را افطار نکنید!.
      تمام روزه های گرفته نشده را باید قضا کنید.
      اگر از عمد روزه را نگرفته اید باید کفاره هم بدهید.
      به صرف توبه قضا ها از عهده شما خارج نمی شود. حتما لازم نیست که کفاره را تا رمضان سال بعد بگیرید.
      قضا ها را سعی کنید تا رمضان سال بعد بگیرید، اگر تا رمضان سال بعد قضا نکردید باید برای هر روز روزه قضا که از رمضان قبل تا رمضان بعد نگرفته اید ۷۵۰ گرم مد طعام به فقیر به عنوان کفاره تاخیر بدهید.

      لطف کنید در قسمت جست و جو، بحث قضا روزه، بحث کفاره، بحث کفاره تاخیر را در سایت پیدا کنید و بخوانید یا به بخش احکام روزه سایت مراجعه نمایید.
      وفقکم الله لکل الخیر

      1. یاسر می گوید

        خیلی‌سخت‌میگیری‌حاج‌آقا‌ بخدا‌ خدااینهمه‌سخت‌نمیگیره‌شماسخت‌میگیرید

        1. حجت الاسلام مهدی یوسف وند می گوید

          سلام علیکم برادر عزیز
          واقعا یه روزه گرفتن اینهمه سختی نداره!، شما سخت می گیرید و فکر می کنید که سخت هست.
          شاید چون تاثیرات عبادات رو نمی دونیم بی خیالی و بی تفاوتی طی می کنیم. زمانی ارزش این عبادتها خوب روشن میشه، که قیامت افسوس برگشت به دنیا برای یک لحظه عبادت رو می کشیم.
          وفقکم الله لکل الخیر

نظر شما درباره این مطلب:

دیدگاه های ارسال شده توسط شما، پس از تایید توسط سایت هدانا منتشر خواهد شد.

آدرس ایمیل شما به صورت عمومی نشان داده نخواهد شد.