وبگاه پاسخگویی به سوالات دینی هدانا

آيا تفأل زدن اساسا كار صحيحى است و به چه معناست مثلا به حافظ يا قرآن؟

آيا تفأل زدن اساسا كار صحيحى است و به چه معناست مثلا به حافظ يا قرآن؟

 

استخاره با تفأل فرق دارد، طبق روايات وارده از معصومين (ع) استخاره معمولا با قرآن و تسبيح انجام مى گيرد، ولى در تفائل بيشتر كتاب هاى عرفانى و ذوقى مثل ديوان حافظ مطرح است و از طرفى در استخاره طلب خير دنيا و آخرت است از خداى سبحان، بدين معنا كه كسى كه استخاره مى كند تنها خير دنيا را در نظر نمى گيرد بلكه خير دنيا و آخرت را توائمان در نظر مى گيرد، بنابراين چه بسا كسى استخاره مى كند واستخاره بد مى آيد و شخص به آن توجه نمى كند و خير دنيايى را مى بيند ولى در باطن امر ضرر اخروى مى باشد. در روايات نيز آمده است كه شخصى كه مى خواست به تجارت برود از امام صادق (ع) طلب استخاره كرد. امام (ع) در جواب فرمودند كه خير نيست. آن شخص توجهى به استخاره نكرد و به دنبال تجارت رفت. بعد از آمدن از سفر تجارت خدمت امام (ع) رسيد و سودى كه در تجارت برده بود به امام (ع) گزارش داد. امام (ع) فرمود: در اين سفر شما ضرر كرده ايد تا سود، چون كه نماز صبح شما در سفر قضا شده است، لذا مى بينيم كه در استخاره خير دنيا و آخرت هر دو منظور است. عكس قضيه نيز صادق است مانند جايى كه انسان استخاره مى كند خوب مى آيد ولى در ظاهر امر ضرر مى كند ولى باطن امر خير است و اين ناظر به جهت اخروى قضيه مى باشد و نكته ديگر اين كه، استخاره الزام آور نيست ولى بهتر است بعد از استخاره كردن به آن عمل كند. اما در مورد تفائل بايد گفت: اولا، به قرآن تفائل نمى زنند. ثانيا، در روايات اسلامى از فال نيك نهى نشده است اما فال بد به شدت محكوم گرديده است، در حديث معروفى از پيامبر اسلام (ص) نقل شده:» تفائلوا بالخير تجدوه كارها را به فال نيك بگيريد (و اميدوار باشيد) تا به آن برسيد «جنبه اثباتى اين موضوع منعكس است.

اما در مورد فال بد كه عرب آن را» تطير «و» طير «مى نامد در قرآن مجيد و روايات اسلامى شديدا مذمت شده است. در سوره يس آيه ۱۹ و سوره نمل، آيه ۴۷ و اعراف آيه ۱۳۱ از فال بد زدن مذمت و نكوهش شده است و در حديثى نيز رسول اكرم (ص) فرموده است:» الطيره شرك فال بد زدن (و آن را موئثر در سرنوشت آدمى دانستن) يك نوع شرك به خدا است «، (الميزان، ذيل آيه مورد بحث).

در روايتى از امام صادق (ع) تفأل زدن به قرآن مورد نهى قرار گرفته است‏ لا تتفأل بالقرآن‏. بنا به آنچه برخى از فقيهان و اهل حديث فرموده‏اند مراد از تفأل در اين حديث آينده‏نگرى و پيش‏بينى آينده به وسيله قرآن است. مثل تفأل زدن به جهت اين كه براى ما معلوم شود مريض خوب مى‏شود يا مى‏ميرد و يا گمشده‏اى پيدا مى‏شود يا نه. اين‏گونه تفأل زدن به قرآن مورد نهى قرار گرفته است و اين غير از استخاره گرفتن به وسيله قرآن است. برخى تفأل را در اين روايت اين‏گونه نيز معنى كرده‏اند كه شخص هنگام خواندن يا شنيدن آيه‏اى، آن آيه را تفأل به چيزى بزند و بگويد فلان طور خواهد شد. ازاين‏رو با تفأل به قرآن نمى‏توان مسير زندگى خود را تعيين كرد و به يافته‏هاى خود اعتماد پيدا كرد، و آنچه مورد نهى واقع شده همين است كه شخص بجاى تفكر و مشاوره به تفأل روى آورد و امور خود را به فال واگذارد و الا صرف بازكردن قرآن و تطبيق با خواسته خود مانعى ندارد و بالاتر آن كه انس با قرآن و تلاوت آيات الهى را وابسته به امور زودگذر و ناپايدار نكنيد بلكه با نگاه معرفت‏يابى و انس با ياد خداوند قرآن بخوانيد، در اين صورت خداوند نظر لطف و رحمت به شما دارد و بيش از انتظار زندگى شما سامان مى‏يابد.

درباره تفأل به قرآن مجيد، احاديثى وارد شده است ولى در مورد ديوان حافظ و يا مثنوى و بعضى كتاب‏هاى ديگر، دليلى در مورد صحت تفأل به آنها در دست نيست. البته ديوان حافظ و يا مثنوى، به دليل آن كه داراى مفاهيم بسيار متنوع و قابل تفسيرهاى گوناگون است، در بسيارى از موارد با منويات فرد نوعى انطباق حاصل مى‏كند. آنچه كه در اين بين توجه به آن لازم است، پرهيز از معتقد شدن به نتيجه تفأل است چرا كه نوعا اعتقاد به مضامين آنها، زمينه را براى بروز همان معتقدات، ايجاد مى‏كند. اما كيفيت تفأل به قرآن مجيد و دعاها و برنامه‏هاى خاص آن، در كتاب‏هاى روايى ذكر گرديده است. براى توضيح بيشتر در اين زمينه ر. ك: ۱ بحار الانوار، ج ۹۱، ص ۲۴۱ به بعد علامه مجلسى ۲ مفاتح الغيب در آداب استخاره علامه مجلسى ۳ كند و كاوى در باب استخاره و تفأل ابوالفضل طريقه‏دار گفتنى است كسى كه مى‏خواهد به قرآن تفأل بزند و يا استخاره كند، بايستى توان فهم آيات قرآن و استنباط از آن را داشته باشد. توضيح آخر اين كه استخاره با تفأل كاملاً متفاوت است. پرسمان

نظر مخاطبان درباره این مطلب:

دیدگاه های ارسال شده توسط شما، پس از تایید توسط سایت هدانا منتشر خواهد شد.

آدرس ایمیل شما به صورت عمومی نشان داده نخواهد شد.